واگذاری شرائط حکم به عرف؛ پیامد اطلاق مقامی

جلسۀ 25 آذر 1386

واگذاری شرائط حکم به عرف؛ پیامد اطلاق مقامی

فرض کنید شارع مقدس فرموده است «الماء یُطَهّر» یا «الماء طهور». این جمله، یک اطلاق لفظی دارد که عموم و استیعاب نسبت به تمام آبها را افهام می‌کند، ولی این، ربطی به کیفیت تطهیر ندارد. یعنی اینکه برای تطهیر، فشردن لباس شرط است یا شرط نیست؟ آیا تعدد شستن شرط است یا شرط نیست؟ اینها مفاهیم دیگری هستند که ربطی به اطلاق لفظی نداشته، و با اطلاق مقامی افهام می‌شوند. اطلاق مقامی اقتضا می‌کند کیفیت تطهیر متنجسات به وسیلۀ آب، به همان کیفیتی باشد که در میان عرف رائج است و شرط جدیدی نداشته باشد، مگر آنکه شارع، اطلاق درهم شکند و شرط جدیدی بیان کند.