خارج بودن مبحث حقیقت شرعیه از دانش اصول

جلسه 95 مورخ 26 فروردین 1403
خارج بودن مبحث حقیقت شرعیه از دانش اصول
بحث اصولی، بحثی است که مربوط به قواعد عامۀ دخیل در استنباط باشد و مباحثی همچون مبحث حقیقت شرعیه، چنین خصوصیتی ندارند.چنان‌که آیت الله والد می‌فرمایند، مبحث حقیقت شرعیه، یک بحث اصولی تلقّی نمی‌شود چه‌آن‌که مثلاً برای روشن شدن این که واژۀ «صلاة» به همان معنای لغوی خودش باقی است یا شارع مقدّس یک معنای شرعی خاص برای آن وضع نموده است، وابسته به واکاوی‌های لغوی در خصوص این واژه است که جایگاه آن، دانش اصول نیست؛ بنابراین هر یک از واژگان به کار رفته در آیات و روایات، باید مورد واکاوی لغوی قرار گیرند و روشن است که واکاوی لغوی ارتباطی به دانش اصول ندارد.
از سوی دیگر چنین نیست که برای مثال اگر به ثبوت حقیقت شرعیه در مورد واژۀ «صلاة» قائل شدیم، بین واژۀ «صلاة» با سائر واژگان همچون «صوم» یا «بیع» تلازمی در ثبوت حقیقت شرعیه وجود داشته باشد چون این دو واژه به یکدیگر ارتباطی ندارند و ممکن است حقیقت شرعیه در یکی ثابت و در دیگری منتفی باشد.
کوتاه‌سخن آن‌که هر یک از واژگان به کار رفته در ابواب عبادات و معاملات می‌باید مورد بررسی مستقل قرار گیرند؛ و این که هر واژه‌ای از چه زمانی در معنای شرعی به کار رفته‌اند؛ و چنین مباحثی به هیچ وجه، اصولی محسوب نمی‌شوند تا ما بخواهیم در بحث اصولمان از آن‌ها سخن بگوییم.