کبرای قبح ترجیح مرجوح در جاهای مختلفی از آن استفاده میشود. مثلا در دلیل انسداد میگویند پس از انسداد باید به ظن عمل کرد؛ چون عمل به موهومات ترجیح مرجوح است. همچنین در تقلید از اعلم هم گفته اند، تقلید از غیر اعلم با وجود اعلم، ترجیح مرجوح است. در بحث ولایت فقیه هم برخی با دلیل عقلی قبح ترجیح مرجوح، حق تصرف در حکومت را متعین در فقیه دانسته اند.
به نظر ما، فرق است بین ترجیح و تجویز. تجویز مرجوح غیر از الزام به مرجوح است. الزام به مرجوح است که قطعا اشکال دارد، اما تجویز مرجوح چه اشکالی دارد؟ آیا عقلا ممتنع است؟ در مستحب و مکروه، یک طرف راجح یا مرجوح است، اما تجویز طرف مرجوح نیز هست.
شیخنا الاستاذ مرحوم حائری در مبانی الاحکام جلد ۳ ص ۲۶۹ یا در کتاب انوار الاصول میفرمایند:
انّا لانقبل قبح ترجیح المرجوح علی الراجح مطلقاً یعنی اذا کان الراجح علی حد الالزام لا علی حد الاستحباب»
ما گفتیم تجویز ایشان حتی می گویند خود ترجیح مرجوح هم قبیح نیست
برگرفته از درس فقه ۱۹ مهرماه ۱۴۰۵