دیدگاه میرزای قمی در حجیت ظواهر و اصل عدم نقل 
نسبت داده شده به میرزای قمی و نقد آن 
مشهور به مرحوم میرزای قمی نسبت داده اند که ایشان قائل است که اعتبار ظواهر برای مشافهین و مقصودین به افهام است؛ لکن ما این نسبت را به ایشان تمام نمیدانیم و معتقدیم که مراد میرزا مطلب دیگری است.
ملاک عمل به خطابات و راه حل مشهور (اصل عدم نقل) 
با توجه به اینکه ملاک عمل به خطابات، معانی متفاهم و متبادر در زمان صدور خطاب است مثلا بر فرض مفهوم دم در زمان صدور خطاب، چیزی بوده است که شامل برخی از مصادیق الان نمیشود، آنچه که آن عصر میفهمیدند (مفاهیم آن عصر نه مصادیق آن عصر) ملاک است، اما چگونه فهم آن عصر به دست میآید؟ معروف بین متأخرین این است که با اصل عدم نقل مشکل را حل میکنیم. و اوضاع امروز را به عصر شارع تسری میدهیم.
نقد میرزا بر راه حل مشهور و تبیین مراد ایشان 
میرزا این معنا را قبول ندارد؛ زیرا تغییر زمان ممکن است موجب تغییر اوضاع شود و با توجه به عدم حجیت اصل عدم نقل، دیگر این ظواهر حجت نخواهد بود. و این مطلب غیر آن چیزی است که نسبت داده شده که فقط مقصودین به افهام، خطابات برای آنها حجت است که لازمه آن این است که خطابات حتی برای غائبین از مجلس خطاب نیز حجت نیست.
میرزا این را اراده نکرده است بلکه در کلام ایشان نکته ای وجود دارد که معلوم میشود که بحث ایشان در اصل عدم نقل است.
عبارت میرزای قمی و توضیح آن 
عبارت مرحوم میرزای قمی که صریح در مطلب فوق است در ادامه میآید:
المسلّم منه هو حجیه متفاهم المشافهین و المخاطبین و من یحذو حذوهم، (غائبین از مجلس تخاطب که معاصر بوده اند) لأنّ مخاطبته کان معهم، و الظّن الحاصل للمخاطبین من جهة أصالة الحقیقة أو القرائن المجازیه حجّة إجماعا، لأنّ اللّه تعالى أرسل رسوله صلّى اللّه علیه و آله و سلم و کتابه بلسان قومه، و المراد بلسان القوم هو ما یفهمونه، و کما أنّ الفهم یختلف باختلاف اللسان، فکذلک یختلف باختلاف الزمان، و إن توافق اللسان. فحجیه متفاهم المتأخرین عن زمن الخطاب و ظنونهم یحتاج الى دلیل آخر غیر ما دلّ على حجیه متفاهم المخاطبین المشافهین لمنع الإجماع علیه بالخصوص…
برگرفته از خارج اصول ج ۱۱۰- ۱۴۰۴/۰۱/۲۴