منشأ مهم اعتبار سیره عقلا
یکی از مهمترین منشاهای اعتبار سیره عقلا، اعمال آن سیره در مجال شرعیات از روی غفلت است. یعنی سیره عقلایی معمولا موجب این میشود که همان سیره را در مجال شریعت نیز اعمال کنند و اگر شارع به این امر رضایت ندارد و نمیخواهد آن سیره در مجال شریعت اعمال شود باید تذکر بدهد و گرنه ممکن است که اغراض لزومیه او در معرض تفویت قرار گیرد که قبیح است. پس عدم تذکر و تنبیه بر عدم اعتبار آن سیره در شریعت و سکوت از آن نشاندهنده رضایت او به همان سیره است و اینکه این سیره موجب تفویت اغراض لزومی نیست.
مثلا سیرۀ عقلا عمل به خبر واحد در غیر شرعیات است و غفلتا این سیره را در شرعیات نیز داخل میکنند، اگر شارع راضی به اعمال خبر واحد در مجال شرعیات نیست لازم است که تنبه دهد و حال که سکوت کرده و ردعی از او نرسیده است معلوم میشود که راضی به عمل به خبر واحد در شرعیات است و غرض لزومی وسیعی در اعمال خبر واحد در مجال شریعت فوت نمیشود.
تقریر و سایر بیانات در اعتبار سیره
البته غیر از این بیان که حکم عقل قطعی بر اعتبار سیره است، بیانهای دیگری نیز برای اعتبار سیره وجود دارد مثل تقریر که ظهور فعل است. یعنی وقتی که عقلا سیره را در مرآ و مسمع شارع در شرعیات اعمال میکنند، سکوت و عدم اعتراض به این اعمال سیره نوعی ظهور حالی و تقریر است بر امضای آن که اشبه به دلالت الفاظ است و غیر یقینی است.
بر اساس جلسه ۳۲
۲۸ مهر ۱۴۰۴