فصل بهار و درختان سرشار از توت رسیده در کوچه و خیابان و پارک های قم این سؤال را در ذهن ایجاد میکند که آیا کسانی که به راحتی از درختان توت جمع میکنند و میخورند، مرتکب حرام میشوند یا نه؟ در این راستا چند سؤال مطرح است:
سوالات اصلی پیرامون حکم شرعی استفاده از توت درختان معابر
1. مالکیت درختان توت در معابر عمومی
مالک این توت ها کیست؟ آیا شهرداری است یا مردم؟ یا بدون مالک است؟ یا …؟
- اگر مالک شهرداری است، شهرداری که با پول مردم این درخت را ایجاد کرده است، آیا میتواند از دسترسی مردم جلوگیری کند؟
- اگر مردم مشاعا مالک هستند، آیا قابل تصور است که کسی بتواند از این توت ها استفاده کند؟
- اگر یک نفر از مالیات دهندگان اعلام عمومی کند که راضی نیست کسی از این توت ها بخورد، آیا کسی میتواند دست به توت ها بزند؟
- و اگر بدون مالک است، آیا مردم حق حیازت دارند؟
2. حکم توت های ریخته شده روی زمین
آیا خوردن توت های ریخته شده روی زمین حکم خوردن توت هایی را دارد که فرد از درخت میچیند؟
3. اصل اولی در صورت شک در مالکیت
اگر شک کنیم که آیا نهال این درخت را شهرداری کاشته است یا یکی از مردم، اصل اولی چیست؟
4. سوال مشابه: حکم چیدن گل های پارک ها
سؤال مشابهی مطرح است: گل های پارک های شهر متعلق به کیست؟ آیا حق چیدن داریم؟