توثیق ابی بکر حضرمی به دلیل اکثار روایت سیف بن عمیره
برخی ابی بکر حضرمی را به دلیل اکثار روایت سیف بن عمیره از ایشان توثیق کرده اند.
اشکال: واقفی بودن سیف بن عمیره؟
اشکال شده که سیف بن عمیره واقفی است در نتیجه اکثار روایت او کشف از خوب بودن ابی بکر حضرمی نمیکند. مستند واقفی بودن سیف بن عمیره کتاب معالم العلماء ابنشهر آشوب بود.[1]
پاسخ: نقد دیدگاه واقفی بودن سیف بن عمیره
آشیخ محمد شوشتری در قاموس الرجال فرموده که قطعا ابنشهر آشوب اشتباه کرده[2] و سیف بن عمیره واقفی نیست و آقای زنجانی هم این مطلب را تایید کرده اند.
دلیل اشتباه ابنشهر آشوب: پرش چشم
در قاموس الرجال فرموده: ابن شهر آشوب، به رجال شیخ طوسی مراجعه داشته است و در رجال شیخ طوسی، اصحاب امام صادق ع را که ذکر میکند میگوید:
[!quote] «سيف بن عميرة، له كتاب، روى عن أبي عبد الله. سماعة بن مهران، مولى حضرموت، و يقال: مولى خولان، كوفي له كتاب، روى عن أبي عبد الله، واقفي»[3]
و سماعه بن مهران را واقفی ذکر کرده است (اینکه شیخ طوسی در مورد سماعه اش اشتباه کرده یا اشتباه نکرده بحث جدایی دارد).
ابنشهر آشوب وقتی داشت سیف بن عمیره را می خواند در مورد او «روی عن ابی عبدالله» داشت که با «روی عن ابی عبدالله» که بعد از سماعه گفته شده و بعد از آن واقفی نوشته شده، چشمش دچار اشتباه شده و لذا در کتابش نوشته «سیف بن عمیره له کتاب واقفی»[4] زیرا هیچ کس دیگری راجع به سیف بن عمیره واقفی نگفته است و همین اشتباه منشا شده که ابنشهر آشوب او را واقفی بداند.
مؤیدات اشتباه ابنشهر آشوب
آقای زنجانی میفرمایند: مؤید اینکه ابنشهر آشوب اشتباه کرده و پرش چشمش باعث این اشتباه شده این است که در رجال شیخ طوسی قبل از نام سیف بن عمیره نام سعد بن خلف آمده و در مورد او گفته شده که «سعد بن خلف، واقفي». در مورد سیف بن عمیره، واقفی بیان نشده ولی بعد از او در مورد سماعه نیز واقفی بودن بیان شده است.
بنابراین ابن شهر آشوب سیف بن عمیره را با ما قبل یا با ما بعد اشتباه کرده است. همچنین عادتا به این شکل می نویسند که «له کتاب واقفی» نه اینکه گفته شود «واقفی له کتاب».
برگرفته از درس خارج فقه استاد شهیدی حفظه الله - ۱۵ آبان ۱۴۰۳