بحث مفصلی مطرح شده است که مراد از تعبیر «أسند عنه» در رجال شیخ طوسی چیست و این عبارت چگونه باید قرائت شود.
ما در مدخل رجال شیخ طوسی که در دانشنامه جهان اسلام چاپ شده، بهتفصیل این نکته را بررسی کردهایم و روشن کردهایم که:
معنای عبارت
«أسند عنه» یعنی «أسند عن الصادق علیهالسلام»
یعنی راوی، روایت مسندی را از امام صادق علیهالسلام نقل کرده است که آن روایت به پیامبر اکرم (ص) ختم میشود.
نکته استاد درباره کاربرد این تعبیر
حاجآقا اشاره میفرمودند که کسانی که تعبیر «أسند عنه» درباره آنان بهکار رفته است، عمدتاً:
- یا خود از عامه هستند،
- یا راویانی مرتبط با عامهاند.
علت کاربرد این تعبیر
علتش آن است که این دسته از راویان:
- یا خود عامی هستند،
- یا با عامه مانوساند،
بنابراین امام صادق علیهالسلام را در جایگاه راوی از پیامبر اکرم (ص) میشناسند و ناچارند روایت را بهصورت مسند تا پیامبر ذکر کنند.
نمونه: محمد بن مسلم
درباره او نیز تعبیر «أسند عنه» بهکار رفته است؛ یعنی: أسند عن الصادق یعنی «روى روایةً مسندةً عن النبی».
بر اساس جلسه ۲۸ آبان ۱۴۰۴