عدم شمول تجاره عن تراض نسبت به عقد هبه

در مورد آیه : “لاتأکلوا اموالکم بینکم بالباطل الا ان تکون تجارة عن تراض منکم”

آقای خویی فرموده اند: تجاره عن تراض اجاره و امثال آن را می‌‌گیرد.

بنظر ما انصراف تجارت به بیع است، لذا اصلا اجاره را نمی‌گیرد تا چه برسد به هبه.

و اگر نهایتا (بر فرض) بگوییم تجارت اختصاص به بیع ندارد، و اجاره را هم می‌‌گیرد اما دیگر هبه را نمی‌گیرد، چون تجارت، هبه را شامل نمی‌شود. هبه تجارت نیست، هبه همه‌اش خسارت از واهب است، بله موهوب‌له ربح کامل می‌‌برد، اما ‌واهب خسران کامل می برد، فأین التجارة؟

بر فرض هبه معوضه را بگیرد، آن هم عرفی نیست، هبه معوضه تجارت نیست هبه بشرط هبه است، بر فرض بگیرد کلام ما در هبه جایزه است که هبه مجانیه است. … انصراف تجارت به بیع است، اصلا اجاره را هم نمی‌گیرد تا چه برسد به هبه.

· درس خارج فقه 27/10/1402