شهادت ذی شحناء

مرحوم صاحب جواهر ره، بحث از شهادت ذی شحناء یعنی شخص دارای کینه و عداوت را مطرح می کند و می فرماید در این مسئله باید بین معلن و غیر معلن تفصیل داد یعنی دو صورت در مسئله وجود دارد:
صورت اول: کینۀ او به صورت عیان و علنی باشد. در این صورت شهادت او پذیرفته نمی شود لکن اگر بعدا در زمان ادای شهادت، کینۀ او از بین برود و به مودّت تبدیل شود، شهادت او پذیرفته می شود چون ملاک، زمان ادای شهادت است.
صورت دوم: کینۀ او عیان و علنی نباشد. در این صورت باز هم شهادت او پذیرفته نمی شود لکن اگر در زمان ادای شهادت، کینۀ او از بین رفت و به مودّت تبدیل شد، دو وجه و دو قول در مسئله وجود دارد بر خلاف صورت سابق.
وجه اول: شهادت او مسموع نیست به دلیل مورد اتهام بودن. به این بیان که شخصی که کینۀ خود را مخفی می کند، ممکن است برای دفع شبهه از خود، اقدام به شهادت کند چون شهادت این شخص سابقا در زمان کینه رد شده بود و اکنون احتمال دارد که شخص به جهت ردّ احتمال کذب در مورد خودش، اظهار دوستی و اقدام به شهادت کند. این قول در میان اهل سنت قائل دارد.
وجه دوم: شهادت او مسموع است چون همۀ شرایط قبول شهادت را دارد و مشمول مطلقات قبول شهادت است.
برگرفته از درس خارج فقه جلسۀ بیست شهریور 1403