تقسیم کتب رجالی از نظر درجه‌ی اعتبار و شیوه‌ی تالیف

کتابهای رجالی از نظر درجه‌ی اعتبار و شیوه‌ی تألیف در پنج دسته‌ی کلی می‌گنجند:
۱- اصول اولیه: کتابهایی از قدمای اصحاب که مطالب آنها، عمده‌ی مدارک در علم رجال است و بیشتر منابع آنها مفقود شده است؛ این دسته معتبرترین منابع رجالی اند.
۲- اصول ثانویه: کتابهایی که نگارش آنها با هدف آسان برآورده کردن نیازهای اعتبار سنجی بوده و بیشتر مطالب آنها از اصول اولیه است؛ اما گاه نیز از کتابهایی مانند رجال ابن عقده و رجال عقیقی نقل کرده اند که اکنون در دسترس نیستند. مهم ترین کتابهای این دسته خلاصة الأقوال علّامه حلّى وكتاب الرجال ابن داوود حلّى هستند.
۳- جوامع: کتاب‌هایی که مطالب کتاب‌های اصول را با ترتیبی بهتر -با همان الفاظ یا به اختصار- نقل کرده‌اند؛ مانند کتابهای سه گانه میرزا محمد استرآبادی (الوجيز الوسيط، الكبير)، مجمع الرجال ملا عنایت الله قُهپایی، نقد الرجال سید مصطفی تفرشی، جامع الرواة ميرزا محمد اردبیلی، تنقیح المقال شيخ عبدالله مامقانی، و معجم رجال الحدیث آیت الله خویی.
۴- کتابهای تحقیقی: کتابهایی که جنبه‌ی غالب در آنها تحقیق مباحث رجالی است؛ مانند حاشیه وحید بهبهانی بر منهج المقال (الرجال الكبير) میرزا محمد استرآبادی، الرجال سيّد بحرالعلوم، و قاموس الرجال محقق شوشتری.
۵- معاجم اسناد و راویان: کتابهایی که با نگاه به اَسناد به عنوان منبع علم رجال نگاشته شده‌اند؛ از این رو اسناد را به دو گونه “تعیین راوی و مروى عنه (يا تنها تعيين راوی)” و “ترتیب اسانید” نظم دهی کرده‌اند؛ مانند بخش “تفصیل طبقات الرواة” در معجم رجال الحديث، جامع الرواة، و ترتيب أسانيد كتاب الكافي.

استناد، ص 31