ابن شعبه حرانی و امساک نجاسات

یک مطلبی که در این چهارده قرن محل اختلاف بین علمای اسلام، مفسرین و غیر مفسرین واقع شده است، مقدار تمسک به آیات‌الاحکام است. مخصوصاً عده‌ای از آیات هم مکی هستند که در آیات مکی تشریع کاملاً واضح نیست.
مثلا شیخ انصاری در مکاسب خواندید دیگر، «و الرّجز فاهجر»، رجز یعنی نجس، رجس. «و الرّجز فاهجر»؛ گفته است این «فاهجر» اطلاق دارد، یعنی چیزی که نجس است خرید و فروش هم نمی‌توان کرد.
حالا ببینید «و الرّجز فاهجر»؛ خون را نمی‌توان خرید و فروش کرد؟ یعنی شیء نجس را ودر آن هم نمی‌توان نماز خواند.
تحف‌العقول روایت دارد که شی نجس را حتی نمی‌توان نگه داشت چیه آن روایت:

(…أَوْ شَيْ‌ءٍ مِنْ وُجُوهِ النَّجِسِ فَهَذَا كُلُّهُ حَرَامٌ وَ مُحَرَّمٌ لِأَنَّ ذَلِكَ كُلَّهُ مَنْهِيٌّ عَنْ أَكْلِهِ وَ شُرْبِهِ وَ لُبْسِهِ وَ مِلْكِهِ وَ إِمْسَاكِهِ وَ التَّقَلُّبِ فِيهِ بِوَجْهٍ مِنَ الْوُجُوهِ لِمَا فِيهِ مِنَ الْفَسَادِ فَجَمِيعُ تَقَلُّبِهِ فِي ذَلِكَ حَرَامٌ … تحف العقول،ص332)

آقای خویی می‌فرمایند این روایت( مرادشان این قسمت از روایت تحف‌العقول است )خلاف اجماع است. آقای خویی می‌گوید چه اشکالی دارد شخص خونی را در خانه‌اش نگاه دارد، یک لیوان خون نگاه دارد، یک لیوان بول نگاه دارد، این که حرام نیست. این خیلی روایت عجیبی است. این روایت انصافاً هم روایت غریبی است که می‌گوید حتی امساک نجس.

می‌دانید امروز هم در علوم بهداشتی همین‌طور است ،در بیمارستان‌ها مثلاً دستمال‌هایی که خونی است را از بقیه جدا می‌کنند. مسئله‌ی خون را کلاً سعی می‌کنند به طور کامل از زندگی خارج کنند، می‌سوزانند اصلاً. به طور کلی خارج می‌کنند، دیگر در زباله‌های دیگر هم نمی‌ریزند.

درس فقه استاد سیداحمد مددی/مکاسب/بیع
17شهریور1405