# فضیلت اقامه نمازهای ظهرین و عشائین در آغاز وقت

**URL:** https://mobahasah.ir/t/%D9%81%D8%B6%DB%8C%D9%84%D8%AA-%D8%A7%D9%82%D8%A7%D9%85%D9%87-%D9%86%D9%85%D8%A7%D8%B2%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%B8%D9%87%D8%B1%DB%8C%D9%86-%D9%88-%D8%B9%D8%B4%D8%A7%D8%A6%DB%8C%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D8%A2%D8%BA%D8%A7%D8%B2-%D9%88%D9%82%D8%AA/6025
**Category:** تا اجتهاد
**Created:** [نوامبر 5، 2025، 7:39ق.ظ UTC](https://mobahasah.ir/t/%D9%81%D8%B6%DB%8C%D9%84%D8%AA-%D8%A7%D9%82%D8%A7%D9%85%D9%87-%D9%86%D9%85%D8%A7%D8%B2%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%B8%D9%87%D8%B1%DB%8C%D9%86-%D9%88-%D8%B9%D8%B4%D8%A7%D8%A6%DB%8C%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D8%A2%D8%BA%D8%A7%D8%B2-%D9%88%D9%82%D8%AA/6025 "2025-11-05T07:39:11Z")
**Posts on this page:** 1
**Page:** 1

<div class="post-metadata">

### Author: ![user582](https://mobahasah.ir/letter_avatar_proxy/v4/letter/u/ea5d25/32.png) [@user582](https://mobahasah.ir/u/user582)
#### Post date: [نوامبر 5، 2025، 7:39ق.ظ UTC](https://mobahasah.ir/t/%D9%81%D8%B6%DB%8C%D9%84%D8%AA-%D8%A7%D9%82%D8%A7%D9%85%D9%87-%D9%86%D9%85%D8%A7%D8%B2%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%B8%D9%87%D8%B1%DB%8C%D9%86-%D9%88-%D8%B9%D8%B4%D8%A7%D8%A6%DB%8C%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D8%A2%D8%BA%D8%A7%D8%B2-%D9%88%D9%82%D8%AA/6025/1 "2025-11-05T07:39:11Z")

</div>

## ☀ **فضیلت وقت نماز عصر و عشاء**

مشهور فقهای امامی بر این باورند که بهترین زمان برای انجام نماز، اوقات پنج‌گانه است و خواندن نماز در سه وقت که در میان شیعیان متداول است، سبب **فوت فضیلت وقت نمازهای عصر و عشا** می‌گردد. به همین جهت شیعیان از دیرزمان مورد طعن مخالفان بوده‌اند.

مدعی این مقاله این است که **وقت فضیلت نماز عصر و عشاء بعد از خواندن نوافل عصر و مغرب است** و این از روایات قابل اثبات است. از همین‌رو روایات بیانگر وقت فضیلت اقامۀ نماز عصر بیان شده است؛

### ⏳ **ملاک‌های روایات در تعیین وقت فضیلت عصر**

در این روایات سه ملاک برای وقت فضیلت نماز عصر بیان شده است:

- رسیدن سایه شاخص به اندازه **دو قدم**
- یا **چهار قدم**
- یا به اندازۀ **یک قامت**

اما در مقابل، **روایات مستفیض بلکه متواتر** وجود دارد که وقت فضیلت نماز عصر را **پس از پایان نوافل** می‌دانند. این روایات به عنوان شاهد جمع برای حمل روایات دسته اول بر زمان پایان اقامه نوافل مطرح گردیده و نتیجه گرفته می‌شود که:

> **ابتدای وقت فضیلت نماز عصر، زمان خاصی ندارد و بعد از خواندن نماز ظهر و نوافل آغاز می‌شود.**

و منحصر به انجام نمازها در اوقات پنج‌گانه نیست؛ بلکه **جمع بین نمازها در سه وقت نیز از فضیلت وقت برخوردار است.**

* * *

## 🌙 **بررسی دسته‌های روایاتِ وقت نماز عشاء**

روایات وقت عشاء نیز به سه دسته تقسیم می‌شود:

1. روایات بیانگر **اصل وقت نماز عشاء**
2. روایاتی که بیان می‌کنند وقت نماز عشاء **هنگام سقوط شفق** است
3. روایات بیانگر **جواز اقامۀ نماز قبل از سقوط شفق**

فقها با عنایت به روایاتی که _نص در جواز_ خواندن نماز عشا قبل از سقوط شفق بودند، روایات سقوط شفق را حمل بر **وقت فضیلت** نماز عشا کرده‌اند.

### 🔍 **احتمال دیگر درباره آغاز وقت فضیلت عشاء**

ولی این احتمال نیز وجود دارد که:

**وقت فضیلت نماز عشا بعد از اقامه نوافل نماز مغرب آغاز شود**  
و برای درک وقت فضیلت نیازی به فرا رسیدن زمان سقوط شفق نباشد.

شواهدی برای این احتمال وجود دارد که یکی از آن‌ها **تمسک به علتی است که برای دخول وقت فضیلت در روایات بیان شده است** و آن **اتیان نوافل** است. این علت در نماز عشاء نیز وجود دارد؛ زیرا قبل از آن نوافل مغرب قرار دارد.

در نتیجه:

> **نافله مغرب که بافضیلت‌تر از نوافل ظهر و عصر است، تنها علت تأخیر وقت فضیلت نماز عشا از اول وقت خواهد بود.**

و در صورتی که نوافل مغرب _قبل از سقوط حمرة مغربیه_ به پایان رسد، **وقت فضیلت نماز عشا شروع خواهد شد.**

* * *

📚 برگرفته از دو فصلنامه علمی پژوهشی تا اجتهاد، مقاله [فضیلت اقامه نمازهای ظهرین و عشائین در آغاز وقت](https://taejtehad.mfeb.ir/article_254627.html) سال ششم، شماره ۱۱، بهار و تابستان ۱۴۰۱.