# حدیث «علی الید»

**URL:** https://mobahasah.ir/t/%D8%AD%D8%AF%DB%8C%D8%AB-%C2%AB%D8%B9%D9%84%DB%8C-%D8%A7%D9%84%DB%8C%D8%AF%C2%BB/319
**Category:** فقه آیت الله شبیری زنجانی
**Created:** [می 23، 2013، 4:28ق.ظ UTC](https://mobahasah.ir/t/%D8%AD%D8%AF%DB%8C%D8%AB-%C2%AB%D8%B9%D9%84%DB%8C-%D8%A7%D9%84%DB%8C%D8%AF%C2%BB/319 "2013-05-23T04:28:58Z")
**Posts on this page:** 1
**Page:** 1

<div class="post-metadata">

### Author: ![user46](https://mobahasah.ir/letter_avatar_proxy/v4/letter/u/c37758/32.png) [@user46](https://mobahasah.ir/u/user46)
#### Post date: [می 23، 2013، 4:28ق.ظ UTC](https://mobahasah.ir/t/%D8%AD%D8%AF%DB%8C%D8%AB-%C2%AB%D8%B9%D9%84%DB%8C-%D8%A7%D9%84%DB%8C%D8%AF%C2%BB/319/1 "2013-05-23T04:28:58Z")

</div>

باسمه تعالی  
این حدیث سندا و دلالة مورد اشکال است. اما از نظر سند چون سمرة بن جندب از جاعلین و وضّاعین حدیث ناقل آن است. او کسی است که با حضرت نبی اکرم و اهل بیت عصمت عداوت داشت و حدیث معروف لاضرر در حق او صادر شده. او با گرفتن درهم و دینار فراوان به نفع معاویه جعل حدیث میکرد و گفت آیه شریفه فضّل الله المجاهدین علی القاعدین… در حق ابن ملجم نازل شده است. او رئیس شرطه بصره است که هزاران شیعه را بدون جرم به شهادت رساند.  
دلالت: این حدیث میگوید هر آنچه را که گرفتی باید تأدیه کنی و به مالک آن باز پس دهی. لکن اینکه اگر بدون افراط و تفریط ذو الید که مالک نیست از بین رفت دلیلی ندارد مثل یا قیمت تالف پرداخت شود. هذا فی الید الامینه  
اما در ید عادیه مانند سارق و غاصب نیز میتوان در جایی که اگر در دست مالک هم بود آن مال از دست میرفت مثلا زلزله و سیل عظیمی آمده و همه اموال را از بین برده است؛ در اینجا نیز حکم به عدم ضمان وجیه است.  
حصیلة البحث: مفاد این حدیث چیزی بیشتر از سیره عقلاء را نمی رساند و تأسیس ضمان جدید شرعی نیست و ارشاد به بناء و شیوه عقلاء در ضمان است.  
نکته: تمام مباحث فوق در فرض تلف است نه اتلاف.