# بررسی موضوع له «الف و لام»

**URL:** <https://mobahasah.ir/t/%D8%A8%D8%B1%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%D9%85%D9%88%D8%B6%D9%88%D8%B9-%D9%84%D9%87-%C2%AB%D8%A7%D9%84%D9%81-%D9%88-%D9%84%D8%A7%D9%85%C2%BB/5519>\
**Category:** اصول استاد حسینی نسب\
**Created:** [فوریه 5، 2025، 8:00ب.ظ UTC](https://mobahasah.ir/t/%D8%A8%D8%B1%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%D9%85%D9%88%D8%B6%D9%88%D8%B9-%D9%84%D9%87-%C2%AB%D8%A7%D9%84%D9%81-%D9%88-%D9%84%D8%A7%D9%85%C2%BB/5519 "2025-02-05T20:00:00Z")\
**Posts on this page:** 1\
**Page:** 1

<div class="post-metadata">

**Author:** ![AliAmeni](https://mobahasah.ir/letter_avatar_proxy/v4/letter/a/2bfe46/32.png) [@AliAmeni](https://mobahasah.ir/u/AliAmeni)\
**Post date:** [فوریه 5، 2025، 8:00ب.ظ UTC](https://mobahasah.ir/t/%D8%A8%D8%B1%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%D9%85%D9%88%D8%B6%D9%88%D8%B9-%D9%84%D9%87-%C2%AB%D8%A7%D9%84%D9%81-%D9%88-%D9%84%D8%A7%D9%85%C2%BB/5519/1 "2025-02-05T20:00:00Z")

</div>

## 🤔 مقدمه: نقد مبنای اشتراک لفظی در «الف و لام»

ما **اشتراک لفظی** را نپذیرفتیم چون **موضوع له** از **تبادر حاقی** به دست می‌آید در حالی که **عهد ذکری** را از سیاق می‌فهمیم یا مثلا **جنس** ، از **الف و لام** به ذهن نمی‌آید بلکه مثلا در **روایت استصحاب** ، با تعلیلی که وجود دارد **جنس** بودن به ذهن می‌آید.

## 💡 تبیین: معانی مذکور «الف و لام» برای ظرف استعمال است، نه موضوع له

پس این معانی برای **ظرف استعمال** هستند و از جمله فهمیده می‌شوند و چیزی که برای **ظرف استعمال** است نباید در **موضوع له** بیاید چرا که **موضوع له** باید از **حاق لفظ** به ذهن بیاید. مثلا اگر می‌گوییم **موضوع له دفتر** این طبیعت است، یعنی وقتی دفتر را شنیدم، این طبیعت به ذهنم می‌آید در حالی که وقتی **الف و لام** را می‌شنویم، نه **عهد** و نه **جنس** و نه **استغراق** ، هیچکدام به ذهن نمی‌آید.

## 🎯 نتیجه‌گیری: نپذیرفتن تعریف حقیقی و تبیین کارکرد «الف و لام»

لذا ما **تعریف حقیقی** را نپذیرفتیم و گفتیم حداکثر چیزی که **الف و لام** می‌دهد، آن است که پس از این کلمه محلی به **الف و لام** ، **صفت معرفه** می‌آید که دال بر **تعریف لفظی** است و همچنین **اهتمام در مدخول خود** را هم نشان می‌دهد.

## ❌ نقد دیگر: عدم امکان پذیرش اصل بودن دلالت بر جنس

علاوه بر آن که حتی اگر کسی **اشتراک لفظی** را بپذیرد، ما گفتیم که **اصل بر جنس بودن** را نمی‌توان قبول کرد چون اگر بپذیریم که استعمال مفرد محلی به **الف و لام** در **جنس** زیاد است، نمی‌توانیم ندرت طرف مقابل را بپذیریم تا کثرت در یک طرف و ندرت طرف مقابل بشود و ظهور بسازد.

* * *

_📚 درس خارجه فقه جلسه ۷۲ - ۳ بهمن ۱۴۰۳_
