الغای خصوصیت و قیاس اولویت | تفاوت با قیاس منهی‌عنه و علم به عدم فرق

Tazari
Fri, 22 Aug 2025 19:01:51 +0000

چطور می‌فرمایید هیچ نشانه‌ای نیست که توبیخ به خاطر اجتهاد مقابل نص بوده؟ خود امام علیه‌السلام در مقام توبیخ می‌فرماید «اخذتنی بالقیاس»؛ نمی‌فرماید چرا قیاس کردی؛ می‌فرماید «اخذتنی».

خود ابان میگه «فَنَبْرَأُ مِمَّنْ قَالَهُ وَ نَقُولُ اَلَّذِي جَاءَ بِهِ شَيْطَانٌ»؛ نمیگه حمل بر تقیه کردم؛ میگه از گوینده اصلا تبری میجستم. ابان حتی وقتی از خود امام علیه‌السلام حکمو شنید، باز هم حالت انکار داشت.

منظور از اجتهاد در مقابل نص این نیست که ابان معتقد باشد فلان روایت قطعا از امام علیه‌السلام صادر شده است ولی به خاطر قیاس صرف آن را رد کند. روایت به طریق معتبر به ایشان می‌رسید ولی ایشان به دلیل قطع یا اطمینان یا ظنی که به دست آورده بود، آن را کنار می‌گذاشت؛ (فکر کنم شما هم همین را فرمودید) در حالی که نباید بعد از شنیدن روایت از طریق معتبر، به صرف وجود چنین ارتکازی، روایت را کنار گذاشت (ابان که حتی بعد از شنیدن دوباره از خود امام علیه‌السلام باز هم حالت تعجب داشت)