# Latest

**URL:** https://mobahasah.ir/latest.md?page=6

[آخرین](https://mobahasah.ir/latest.md) · [دسته‌بندی‌ها](https://mobahasah.ir/categories.md) · [برچسب‌ها](https://mobahasah.ir/tags.md)

**Page:** 7

---

## [تبیین چگونگی دلالت صحیحه اول و دوم زراره بر عمومیت استصحاب](https://mobahasah.ir/t/%D8%AA%D8%A8%DB%8C%DB%8C%D9%86-%DA%86%DA%AF%D9%88%D9%86%DA%AF%DB%8C-%D8%AF%D9%84%D8%A7%D9%84%D8%AA-%D8%B5%D8%AD%DB%8C%D8%AD%D9%87-%D8%A7%D9%88%D9%84-%D9%88-%D8%AF%D9%88%D9%85-%D8%B2%D8%B1%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D8%A8%D8%B1-%D8%B9%D9%85%D9%88%D9%85%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%B5%D8%AD%D8%A7%D8%A8/6529)

<div class="topic-metadata">

**Author:** [@AmirrezaMaleki](https://mobahasah.ir/u/AmirrezaMaleki)\
**پاسخ‌ها:** 0\
**آخرین به روز رسانی:** [سپتامبر 11، 2026، 9:06ب.ظ UTC](https://mobahasah.ir/t/%D8%AA%D8%A8%DB%8C%DB%8C%D9%86-%DA%86%DA%AF%D9%88%D9%86%DA%AF%DB%8C-%D8%AF%D9%84%D8%A7%D9%84%D8%AA-%D8%B5%D8%AD%DB%8C%D8%AD%D9%87-%D8%A7%D9%88%D9%84-%D9%88-%D8%AF%D9%88%D9%85-%D8%B2%D8%B1%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D8%A8%D8%B1-%D8%B9%D9%85%D9%88%D9%85%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%B5%D8%AD%D8%A7%D8%A8/6529 "2026-09-11T21:06:43Z")

</div>

برای استظهار عمومیت از صحیحه اول و دوم زراره، فقها و اصولیون نکات متعددی را ذکر کردند. اما از نظر استاد شهیدی، همه آنها مخدوش بوده و قابل قبول نیست. از نظر ایشان، استظهار عمومیت از این تعبیر، متوقف بر دو مقدمه است. مقدم…

---

## [بررسی فقره ثالثه در صحیحه ثانیه زراره](https://mobahasah.ir/t/%D8%A8%D8%B1%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%D9%81%D9%82%D8%B1%D9%87-%D8%AB%D8%A7%D9%84%D8%AB%D9%87-%D8%AF%D8%B1-%D8%B5%D8%AD%DB%8C%D8%AD%D9%87-%D8%AB%D8%A7%D9%86%DB%8C%D9%87-%D8%B2%D8%B1%D8%A7%D8%B1%D9%87/6527)

<div class="topic-metadata">

**Author:** [@عادل\_نصاری\_حیاوی](https://mobahasah.ir/u/%D8%B9%D8%A7%D8%AF%D9%84_%D9%86%D8%B5%D8%A7%D8%B1%DB%8C_%D8%AD%DB%8C%D8%A7%D9%88%DB%8C)\
**پاسخ‌ها:** 0\
**آخرین به روز رسانی:** [سپتامبر 10، 2026، 5:14ب.ظ UTC](https://mobahasah.ir/t/%D8%A8%D8%B1%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%D9%81%D9%82%D8%B1%D9%87-%D8%AB%D8%A7%D9%84%D8%AB%D9%87-%D8%AF%D8%B1-%D8%B5%D8%AD%DB%8C%D8%AD%D9%87-%D8%AB%D8%A7%D9%86%DB%8C%D9%87-%D8%B2%D8%B1%D8%A7%D8%B1%D9%87/6527 "2026-09-10T17:14:00Z")

</div>

سؤال سوم زراره از امام این است، می‌گوید: «إن ظننت انه قد اصابه و لم اتیقن ذلک (اگر من قبل از نماز گمان کردم لباسم نجس شده ولی یقین نکردم) فنظرت فلم أر شیئا ثم صلیت فرأیت فیه قال تغسله و لا تعید الصلاة قلت لمَ ذاک قال انک…

---

## [بررسی دلالت سکوت شیخ طوسی از ذکر مذهب در "غیاث بن کلوب"](https://mobahasah.ir/t/%D8%A8%D8%B1%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%D8%AF%D9%84%D8%A7%D9%84%D8%AA-%D8%B3%DA%A9%D9%88%D8%AA-%D8%B4%DB%8C%D8%AE-%D8%B7%D9%88%D8%B3%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%B0%DA%A9%D8%B1-%D9%85%D8%B0%D9%87%D8%A8-%D8%AF%D8%B1-%D8%BA%DB%8C%D8%A7%D8%AB-%D8%A8%D9%86-%DA%A9%D9%84%D9%88%D8%A8/6526)

<div class="topic-metadata">

**Author:** [@Safari](https://mobahasah.ir/u/Safari)\
**پاسخ‌ها:** 0\
**آخرین به روز رسانی:** [سپتامبر 10، 2026، 2:36ب.ظ UTC](https://mobahasah.ir/t/%D8%A8%D8%B1%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%D8%AF%D9%84%D8%A7%D9%84%D8%AA-%D8%B3%DA%A9%D9%88%D8%AA-%D8%B4%DB%8C%D8%AE-%D8%B7%D9%88%D8%B3%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%B0%DA%A9%D8%B1-%D9%85%D8%B0%D9%87%D8%A8-%D8%AF%D8%B1-%D8%BA%DB%8C%D8%A7%D8%AB-%D8%A8%D9%86-%DA%A9%D9%84%D9%88%D8%A8/6526 "2026-09-10T14:36:40Z")

</div>

۱. طرح مسأله شیخ طوسی در کتاب «عدّه» غیاث بن کلوب را در شمار عامّه‌ای ذکر کرده که اصحاب امامیه به روایاتشان عمل کرده‌اند. با این حال، همین راوی در «رجال نجاشی» و «فهرست شیخ طوسی» — که فهرست اسماء مصنّفان شیعه است — ترجم…

---

## [ابن شعبه حرانی و امساک نجاسات](https://mobahasah.ir/t/%D8%A7%D8%A8%D9%86-%D8%B4%D8%B9%D8%A8%D9%87-%D8%AD%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D9%88-%D8%A7%D9%85%D8%B3%D8%A7%DA%A9-%D9%86%D8%AC%D8%A7%D8%B3%D8%A7%D8%AA/6525)

<div class="topic-metadata">

**Author:** [@عادل\_نصاری\_حیاوی](https://mobahasah.ir/u/%D8%B9%D8%A7%D8%AF%D9%84_%D9%86%D8%B5%D8%A7%D8%B1%DB%8C_%D8%AD%DB%8C%D8%A7%D9%88%DB%8C)\
**پاسخ‌ها:** 0\
**آخرین به روز رسانی:** [سپتامبر 10، 2026، 8:21ق.ظ UTC](https://mobahasah.ir/t/%D8%A7%D8%A8%D9%86-%D8%B4%D8%B9%D8%A8%D9%87-%D8%AD%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D9%88-%D8%A7%D9%85%D8%B3%D8%A7%DA%A9-%D9%86%D8%AC%D8%A7%D8%B3%D8%A7%D8%AA/6525 "2026-09-10T08:21:35Z")

</div>

یک مطلبی که در این چهارده قرن محل اختلاف بین علمای اسلام، مفسرین و غیر مفسرین واقع شده است، مقدار تمسک به آیات‌الاحکام است. مخصوصاً عده‌ای از آیات هم مکی هستند که در آیات مکی تشریع کاملاً واضح نیست. مثلا شیخ انصاری در م…

---

## [استصحاب و تمسک به دو صحیحه زراره](https://mobahasah.ir/t/%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%B5%D8%AD%D8%A7%D8%A8-%D9%88-%D8%AA%D9%85%D8%B3%DA%A9-%D8%A8%D9%87-%D8%AF%D9%88-%D8%B5%D8%AD%DB%8C%D8%AD%D9%87-%D8%B2%D8%B1%D8%A7%D8%B1%D9%87/6514)

<div class="topic-metadata">

**Author:** [@عادل\_نصاری\_حیاوی](https://mobahasah.ir/u/%D8%B9%D8%A7%D8%AF%D9%84_%D9%86%D8%B5%D8%A7%D8%B1%DB%8C_%D8%AD%DB%8C%D8%A7%D9%88%DB%8C)\
**پاسخ‌ها:** 0\
**آخرین به روز رسانی:** [سپتامبر 9، 2026، 5:23ب.ظ UTC](https://mobahasah.ir/t/%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%B5%D8%AD%D8%A7%D8%A8-%D9%88-%D8%AA%D9%85%D8%B3%DA%A9-%D8%A8%D9%87-%D8%AF%D9%88-%D8%B5%D8%AD%DB%8C%D8%AD%D9%87-%D8%B2%D8%B1%D8%A7%D8%B1%D9%87/6514 "2026-09-09T17:23:55Z")

</div>

تا زمان حسین بن عبدالصمد حارثی(والد شیخ بهایی)، دو صحیحه زراره به عنوان دلیل استصحاب مطرح نبود،وعلت آن این بوده که بزرگان دلیل بر استصحاب رو حکم عقل می دانستند نه اینکه ملتفت به این دو صحیحه نبوده اند. شاه طهماسب خیلی و…

---

## [تحقیق و تشخیص رجالی ابن سنان در نقل اَلْبَرْقِيِّ عَنِ اِبْنِ سِنَانٍ عَنْ إِسْمَاعِيلَ بْنِ جَابِرٍ - محمد یا عبدالله؟](https://mobahasah.ir/t/%D8%AA%D8%AD%D9%82%DB%8C%D9%82-%D9%88-%D8%AA%D8%B4%D8%AE%DB%8C%D8%B5-%D8%B1%D8%AC%D8%A7%D9%84%DB%8C-%D8%A7%D8%A8%D9%86-%D8%B3%D9%86%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D9%86%D9%82%D9%84-%D8%A7%D9%8E%D9%84%D9%92%D8%A8%D9%8E%D8%B1%D9%92%D9%82%D9%90%D9%8A%D9%91%D9%90-%D8%B9%D9%8E%D9%86%D9%90-%D8%A7%D9%90%D8%A8%D9%92%D9%86%D9%90-%D8%B3%D9%90%D9%86%D9%8E%D8%A7%D9%86%D9%8D-%D8%B9%D9%8E%D9%86%D9%92-%D8%A5%D9%90%D8%B3%D9%92%D9%85%D9%8E%D8%A7%D8%B9%D9%90%D9%8A%D9%84%D9%8E-%D8%A8%D9%92%D9%86%D9%90-%D8%AC%D9%8E%D8%A7%D8%A8%D9%90%D8%B1%D9%8D-%D9%85%D8%AD%D9%85%D8%AF-%DB%8C%D8%A7-%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87%D8%9F/6512)

<div class="topic-metadata">

**Author:** [@Hajamir](https://mobahasah.ir/u/Hajamir)\
**پاسخ‌ها:** 0\
**آخرین به روز رسانی:** [سپتامبر 5، 2026، 6:43ق.ظ UTC](https://mobahasah.ir/t/%D8%AA%D8%AD%D9%82%DB%8C%D9%82-%D9%88-%D8%AA%D8%B4%D8%AE%DB%8C%D8%B5-%D8%B1%D8%AC%D8%A7%D9%84%DB%8C-%D8%A7%D8%A8%D9%86-%D8%B3%D9%86%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D9%86%D9%82%D9%84-%D8%A7%D9%8E%D9%84%D9%92%D8%A8%D9%8E%D8%B1%D9%92%D9%82%D9%90%D9%8A%D9%91%D9%90-%D8%B9%D9%8E%D9%86%D9%90-%D8%A7%D9%90%D8%A8%D9%92%D9%86%D9%90-%D8%B3%D9%90%D9%86%D9%8E%D8%A7%D9%86%D9%8D-%D8%B9%D9%8E%D9%86%D9%92-%D8%A5%D9%90%D8%B3%D9%92%D9%85%D9%8E%D8%A7%D8%B9%D9%90%D9%8A%D9%84%D9%8E-%D8%A8%D9%92%D9%86%D9%90-%D8%AC%D9%8E%D8%A7%D8%A8%D9%90%D8%B1%D9%8D-%D9%85%D8%AD%D9%85%D8%AF-%DB%8C%D8%A7-%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87%D8%9F/6512 "2026-09-05T06:43:06Z")

</div>

در سند یکی از روایات مهم باب ماء الکر، مساله ای اختلافی حول محور تشخیص شخص ابن سنان شکل گرفته است که آیا ایشان محمد است یا عبدالله بن سنان؟ با توجه به اینکه علی رغم اتفاق بر وثاقت عبدالله، آرای اختلافی زیادی در مورد محم…

---

## [تفصیل بین تقیه در صغری و کبری در اثبات عموم](https://mobahasah.ir/t/%D8%AA%D9%81%D8%B5%DB%8C%D9%84-%D8%A8%DB%8C%D9%86-%D8%AA%D9%82%DB%8C%D9%87-%D8%AF%D8%B1-%D8%B5%D8%BA%D8%B1%DB%8C-%D9%88-%DA%A9%D8%A8%D8%B1%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%D8%AB%D8%A8%D8%A7%D8%AA-%D8%B9%D9%85%D9%88%D9%85/6507)

<div class="topic-metadata">

**Author:** [@user690](https://mobahasah.ir/u/user690)\
**پاسخ‌ها:** 1\
**آخرین به روز رسانی:** [سپتامبر 3، 2026، 6:17ق.ظ UTC](https://mobahasah.ir/t/%D8%AA%D9%81%D8%B5%DB%8C%D9%84-%D8%A8%DB%8C%D9%86-%D8%AA%D9%82%DB%8C%D9%87-%D8%AF%D8%B1-%D8%B5%D8%BA%D8%B1%DB%8C-%D9%88-%DA%A9%D8%A8%D8%B1%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%D8%AB%D8%A8%D8%A7%D8%AA-%D8%B9%D9%85%D9%88%D9%85/6507 "2026-09-03T06:17:51Z")

</div>

مرحوم نائینی در بحث از بطلان عقد اکراهی، بر این باور است که می‌توان به حدیث رفع، حتّی با قطع نظر از صحیحهٔ صفوان، برای اثبات مدعا استدلال نمود، زیرا ظاهر واژهٔ «رفع» در این حدیث، رفع تمام آثار است و اختصاصی به رفع مؤاخذه…

---

## [تعارض داخلی حدیث رفع بر فرض رفع جمیع آثار حتی احکام وضعیه](https://mobahasah.ir/t/%D8%AA%D8%B9%D8%A7%D8%B1%D8%B6-%D8%AF%D8%A7%D8%AE%D9%84%DB%8C-%D8%AD%D8%AF%DB%8C%D8%AB-%D8%B1%D9%81%D8%B9-%D8%A8%D8%B1-%D9%81%D8%B1%D8%B6-%D8%B1%D9%81%D8%B9-%D8%AC%D9%85%DB%8C%D8%B9-%D8%A2%D8%AB%D8%A7%D8%B1-%D8%AD%D8%AA%DB%8C-%D8%A7%D8%AD%DA%A9%D8%A7%D9%85-%D9%88%D8%B6%D8%B9%DB%8C%D9%87/6508)

<div class="topic-metadata">

**Author:** [@user690](https://mobahasah.ir/u/user690)\
**پاسخ‌ها:** 0\
**آخرین به روز رسانی:** [سپتامبر 1، 2026، 8:42ق.ظ UTC](https://mobahasah.ir/t/%D8%AA%D8%B9%D8%A7%D8%B1%D8%B6-%D8%AF%D8%A7%D8%AE%D9%84%DB%8C-%D8%AD%D8%AF%DB%8C%D8%AB-%D8%B1%D9%81%D8%B9-%D8%A8%D8%B1-%D9%81%D8%B1%D8%B6-%D8%B1%D9%81%D8%B9-%D8%AC%D9%85%DB%8C%D8%B9-%D8%A2%D8%AB%D8%A7%D8%B1-%D8%AD%D8%AA%DB%8C-%D8%A7%D8%AD%DA%A9%D8%A7%D9%85-%D9%88%D8%B6%D8%B9%DB%8C%D9%87/6508 "2026-09-01T08:42:22Z")

</div>

یکی از اشکالات مهمی که بر استدلال به حدیث رفع برای اثبات بطلان عقد اکراهی وارد شده است، اشکالی است که ناظر به تعمیمِ مرفوع در حدیث رفع نسبت به احکام وضعیّه می‌باشد؛ خواه این تعمیم را از راه صحیحهٔ صفوان به دست آوریم و خو…

---

## [بررسی دلالت حدیث رفع بر بطلان عقد اکراهی و پاسخ به اشکال تقیه](https://mobahasah.ir/t/%D8%A8%D8%B1%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%D8%AF%D9%84%D8%A7%D9%84%D8%AA-%D8%AD%D8%AF%DB%8C%D8%AB-%D8%B1%D9%81%D8%B9-%D8%A8%D8%B1-%D8%A8%D8%B7%D9%84%D8%A7%D9%86-%D8%B9%D9%82%D8%AF-%D8%A7%DA%A9%D8%B1%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D9%88-%D9%BE%D8%A7%D8%B3%D8%AE-%D8%A8%D9%87-%D8%A7%D8%B4%DA%A9%D8%A7%D9%84-%D8%AA%D9%82%DB%8C%D9%87/6506)

<div class="topic-metadata">

**Author:** [@user690](https://mobahasah.ir/u/user690)\
**پاسخ‌ها:** 0\
**آخرین به روز رسانی:** [سپتامبر 1، 2026، 7:48ق.ظ UTC](https://mobahasah.ir/t/%D8%A8%D8%B1%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%D8%AF%D9%84%D8%A7%D9%84%D8%AA-%D8%AD%D8%AF%DB%8C%D8%AB-%D8%B1%D9%81%D8%B9-%D8%A8%D8%B1-%D8%A8%D8%B7%D9%84%D8%A7%D9%86-%D8%B9%D9%82%D8%AF-%D8%A7%DA%A9%D8%B1%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D9%88-%D9%BE%D8%A7%D8%B3%D8%AE-%D8%A8%D9%87-%D8%A7%D8%B4%DA%A9%D8%A7%D9%84-%D8%AA%D9%82%DB%8C%D9%87/6506 "2026-09-01T07:48:17Z")

</div>

در ادامهٔ استدلال به حدیث رفع برای اثبات بطلان عقد اکراهی، نوبت به تحلیل دلالت این روایت می‌رسد. مرحوم شیخ انصاری در این زمینه می‌فرمایند که اگر ما تنها به ظاهر عبارت «رُفِعَ مَا اسْتُکْرِهُوا عَلَیْهِ» یا «رُفِعَ مَا أُ…

---

## [بررسی جامع حدیث رفع و روایات دال بر رفع اکراه از حیث سند](https://mobahasah.ir/t/%D8%A8%D8%B1%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%D8%AC%D8%A7%D9%85%D8%B9-%D8%AD%D8%AF%DB%8C%D8%AB-%D8%B1%D9%81%D8%B9-%D9%88-%D8%B1%D9%88%D8%A7%DB%8C%D8%A7%D8%AA-%D8%AF%D8%A7%D9%84-%D8%A8%D8%B1-%D8%B1%D9%81%D8%B9-%D8%A7%DA%A9%D8%B1%D8%A7%D9%87-%D8%A7%D8%B2-%D8%AD%DB%8C%D8%AB-%D8%B3%D9%86%D8%AF/6505)

<div class="topic-metadata">

**Author:** [@user690](https://mobahasah.ir/u/user690)\
**پاسخ‌ها:** 0\
**آخرین به روز رسانی:** [سپتامبر 1، 2026، 7:10ق.ظ UTC](https://mobahasah.ir/t/%D8%A8%D8%B1%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%D8%AC%D8%A7%D9%85%D8%B9-%D8%AD%D8%AF%DB%8C%D8%AB-%D8%B1%D9%81%D8%B9-%D9%88-%D8%B1%D9%88%D8%A7%DB%8C%D8%A7%D8%AA-%D8%AF%D8%A7%D9%84-%D8%A8%D8%B1-%D8%B1%D9%81%D8%B9-%D8%A7%DA%A9%D8%B1%D8%A7%D9%87-%D8%A7%D8%B2-%D8%AD%DB%8C%D8%AB-%D8%B3%D9%86%D8%AF/6505 "2026-09-01T07:10:13Z")

</div>

سومین دلیلی که در کلام مرحوم شیخ انصاری برای اثبات بطلان عقد اکراهی به آن استدلال شده است، حدیث رفع می‌باشد. مرحوم شیخ در این زمینه می‌فرمایند که حدیث شریف «رُفِعَ عَنْ أُمَّتِی تِسْعَةُ أَشْیَاءَ …» که در آن، یکی از امو…

---

## [توجیه روایت «لَا یَحِلُّ مَالُ امْرِئٍ مُسْلِمٍ إِلَّا بِطِیبَةِ نَفْسِهِ» و تفصیل بین تصرفات اعتباری و تکوینی بدون طیب نفس مالک در لسان فقها](https://mobahasah.ir/t/%D8%AA%D9%88%D8%AC%DB%8C%D9%87-%D8%B1%D9%88%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%C2%AB%D9%84%D9%8E%D8%A7-%DB%8C%D9%8E%D8%AD%D9%90%D9%84%D9%91%D9%8F-%D9%85%D9%8E%D8%A7%D9%84%D9%8F-%D8%A7%D9%85%D9%92%D8%B1%D9%90%D8%A6%D9%8D-%D9%85%D9%8F%D8%B3%D9%92%D9%84%D9%90%D9%85%D9%8D-%D8%A5%D9%90%D9%84%D9%91%D9%8E%D8%A7-%D8%A8%D9%90%D8%B7%D9%90%DB%8C%D8%A8%D9%8E%D8%A9%D9%90-%D9%86%D9%8E%D9%81%D9%92%D8%B3%D9%90%D9%87%D9%90%C2%BB-%D9%88-%D8%AA%D9%81%D8%B5%DB%8C%D9%84-%D8%A8%DB%8C%D9%86-%D8%AA%D8%B5%D8%B1%D9%81%D8%A7%D8%AA-%D8%A7%D8%B9%D8%AA%D8%A8%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D9%88-%D8%AA%DA%A9%D9%88%DB%8C%D9%86%DB%8C-%D8%A8%D8%AF%D9%88%D9%86-%D8%B7%DB%8C%D8%A8-%D9%86%D9%81%D8%B3-%D9%85%D8%A7%D9%84%DA%A9-%D8%AF%D8%B1-%D9%84%D8%B3%D8%A7%D9%86-%D9%81%D9%82%D9%87%D8%A7/6504)

<div class="topic-metadata">

**Author:** [@user690](https://mobahasah.ir/u/user690)\
**پاسخ‌ها:** 0\
**آخرین به روز رسانی:** [سپتامبر 1، 2026، 6:57ق.ظ UTC](https://mobahasah.ir/t/%D8%AA%D9%88%D8%AC%DB%8C%D9%87-%D8%B1%D9%88%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%C2%AB%D9%84%D9%8E%D8%A7-%DB%8C%D9%8E%D8%AD%D9%90%D9%84%D9%91%D9%8F-%D9%85%D9%8E%D8%A7%D9%84%D9%8F-%D8%A7%D9%85%D9%92%D8%B1%D9%90%D8%A6%D9%8D-%D9%85%D9%8F%D8%B3%D9%92%D9%84%D9%90%D9%85%D9%8D-%D8%A5%D9%90%D9%84%D9%91%D9%8E%D8%A7-%D8%A8%D9%90%D8%B7%D9%90%DB%8C%D8%A8%D9%8E%D8%A9%D9%90-%D9%86%D9%8E%D9%81%D9%92%D8%B3%D9%90%D9%87%D9%90%C2%BB-%D9%88-%D8%AA%D9%81%D8%B5%DB%8C%D9%84-%D8%A8%DB%8C%D9%86-%D8%AA%D8%B5%D8%B1%D9%81%D8%A7%D8%AA-%D8%A7%D8%B9%D8%AA%D8%A8%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D9%88-%D8%AA%DA%A9%D9%88%DB%8C%D9%86%DB%8C-%D8%A8%D8%AF%D9%88%D9%86-%D8%B7%DB%8C%D8%A8-%D9%86%D9%81%D8%B3-%D9%85%D8%A7%D9%84%DA%A9-%D8%AF%D8%B1-%D9%84%D8%B3%D8%A7%D9%86-%D9%81%D9%82%D9%87%D8%A7/6504 "2026-09-01T06:57:32Z")

</div>

یکی از اشکالات مهمی که بر استدلال به روایت شریف «لَا یَحِلُّ مَالُ امْرِئٍ مُسْلِمٍ إِلَّا بِطِیبَةِ نَفْسِهِ» برای اثبات بطلان عقد اکراهی وارد شده است، وجهی است که در کلام مرحوم آقای تبریزی به تفصیل بیان گردیده است. ایش…

---

## [بررسی اشکال محقق اصفهانی و سید یزدی بر استدلال به حدیث لَا يَحِلُّ دَمُ امْرِئٍ مُسْلِمٍ وَ لَا مَالُهُ إِلَّا بِطِيبَةِ نَفْسِهِ بر بطلان عقد اکراهی و پاسخ استاد به آن](https://mobahasah.ir/t/%D8%A8%D8%B1%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%D8%A7%D8%B4%DA%A9%D8%A7%D9%84-%D9%85%D8%AD%D9%82%D9%82-%D8%A7%D8%B5%D9%81%D9%87%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D9%88-%D8%B3%DB%8C%D8%AF-%DB%8C%D8%B2%D8%AF%DB%8C-%D8%A8%D8%B1-%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%AF%D9%84%D8%A7%D9%84-%D8%A8%D9%87-%D8%AD%D8%AF%DB%8C%D8%AB-%D9%84%D9%8E%D8%A7-%D9%8A%D9%8E%D8%AD%D9%90%D9%84%D9%91%D9%8F-%D8%AF%D9%8E%D9%85%D9%8F-%D8%A7%D9%85%D9%92%D8%B1%D9%90%D8%A6%D9%8D-%D9%85%D9%8F%D8%B3%D9%92%D9%84%D9%90%D9%85%D9%8D-%D9%88%D9%8E-%D9%84%D9%8E%D8%A7-%D9%85%D9%8E%D8%A7%D9%84%D9%8F%D9%87%D9%8F-%D8%A5%D9%90%D9%84%D9%91%D9%8E%D8%A7-%D8%A8%D9%90%D8%B7%D9%90%D9%8A%D8%A8%D9%8E%D8%A9%D9%90-%D9%86%D9%8E%D9%81%D9%92%D8%B3%D9%90%D9%87%D9%90-%D8%A8%D8%B1-%D8%A8%D8%B7%D9%84%D8%A7%D9%86-%D8%B9%D9%82%D8%AF-%D8%A7%DA%A9%D8%B1%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D9%88-%D9%BE%D8%A7%D8%B3%D8%AE-%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D8%AF-%D8%A8%D9%87-%D8%A2%D9%86/6503)

<div class="topic-metadata">

**Author:** [@user690](https://mobahasah.ir/u/user690)\
**پاسخ‌ها:** 0\
**آخرین به روز رسانی:** [سپتامبر 1، 2026، 6:32ق.ظ UTC](https://mobahasah.ir/t/%D8%A8%D8%B1%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%D8%A7%D8%B4%DA%A9%D8%A7%D9%84-%D9%85%D8%AD%D9%82%D9%82-%D8%A7%D8%B5%D9%81%D9%87%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D9%88-%D8%B3%DB%8C%D8%AF-%DB%8C%D8%B2%D8%AF%DB%8C-%D8%A8%D8%B1-%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%AF%D9%84%D8%A7%D9%84-%D8%A8%D9%87-%D8%AD%D8%AF%DB%8C%D8%AB-%D9%84%D9%8E%D8%A7-%D9%8A%D9%8E%D8%AD%D9%90%D9%84%D9%91%D9%8F-%D8%AF%D9%8E%D9%85%D9%8F-%D8%A7%D9%85%D9%92%D8%B1%D9%90%D8%A6%D9%8D-%D9%85%D9%8F%D8%B3%D9%92%D9%84%D9%90%D9%85%D9%8D-%D9%88%D9%8E-%D9%84%D9%8E%D8%A7-%D9%85%D9%8E%D8%A7%D9%84%D9%8F%D9%87%D9%8F-%D8%A5%D9%90%D9%84%D9%91%D9%8E%D8%A7-%D8%A8%D9%90%D8%B7%D9%90%D9%8A%D8%A8%D9%8E%D8%A9%D9%90-%D9%86%D9%8E%D9%81%D9%92%D8%B3%D9%90%D9%87%D9%90-%D8%A8%D8%B1-%D8%A8%D8%B7%D9%84%D8%A7%D9%86-%D8%B9%D9%82%D8%AF-%D8%A7%DA%A9%D8%B1%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D9%88-%D9%BE%D8%A7%D8%B3%D8%AE-%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D8%AF-%D8%A8%D9%87-%D8%A2%D9%86/6503 "2026-09-01T06:32:58Z")

</div>

همانگونه که در جلسات پیشین نیز اشاره شد، برخی از بزرگان مانند مرحوم سید یزدی و محقق اصفهانی بر این باورند که همان‌طور که نمی‌توان برای اثبات بطلان عقد اکراهی به آیهٔ «تِجَارَةً عَنْ تَرَاضٍ» استدلال نمود، به این حدیث شری…

---

## [تقریب استدلال به روایت لَا يَحِلُّ دَمُ امْرِئٍ مُسْلِمٍ وَ لَا مَالُهُ إِلَّا بِطِيبَةِ نَفْسِهِ بر بطلان عقد اکراهی](https://mobahasah.ir/t/%D8%AA%D9%82%D8%B1%DB%8C%D8%A8-%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%AF%D9%84%D8%A7%D9%84-%D8%A8%D9%87-%D8%B1%D9%88%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D9%84%D9%8E%D8%A7-%D9%8A%D9%8E%D8%AD%D9%90%D9%84%D9%91%D9%8F-%D8%AF%D9%8E%D9%85%D9%8F-%D8%A7%D9%85%D9%92%D8%B1%D9%90%D8%A6%D9%8D-%D9%85%D9%8F%D8%B3%D9%92%D9%84%D9%90%D9%85%D9%8D-%D9%88%D9%8E-%D9%84%D9%8E%D8%A7-%D9%85%D9%8E%D8%A7%D9%84%D9%8F%D9%87%D9%8F-%D8%A5%D9%90%D9%84%D9%91%D9%8E%D8%A7-%D8%A8%D9%90%D8%B7%D9%90%D9%8A%D8%A8%D9%8E%D8%A9%D9%90-%D9%86%D9%8E%D9%81%D9%92%D8%B3%D9%90%D9%87%D9%90-%D8%A8%D8%B1-%D8%A8%D8%B7%D9%84%D8%A7%D9%86-%D8%B9%D9%82%D8%AF-%D8%A7%DA%A9%D8%B1%D8%A7%D9%87%DB%8C/6502)

<div class="topic-metadata">

**Author:** [@user690](https://mobahasah.ir/u/user690)\
**پاسخ‌ها:** 0\
**آخرین به روز رسانی:** [سپتامبر 1، 2026، 6:22ق.ظ UTC](https://mobahasah.ir/t/%D8%AA%D9%82%D8%B1%DB%8C%D8%A8-%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%AF%D9%84%D8%A7%D9%84-%D8%A8%D9%87-%D8%B1%D9%88%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D9%84%D9%8E%D8%A7-%D9%8A%D9%8E%D8%AD%D9%90%D9%84%D9%91%D9%8F-%D8%AF%D9%8E%D9%85%D9%8F-%D8%A7%D9%85%D9%92%D8%B1%D9%90%D8%A6%D9%8D-%D9%85%D9%8F%D8%B3%D9%92%D9%84%D9%90%D9%85%D9%8D-%D9%88%D9%8E-%D9%84%D9%8E%D8%A7-%D9%85%D9%8E%D8%A7%D9%84%D9%8F%D9%87%D9%8F-%D8%A5%D9%90%D9%84%D9%91%D9%8E%D8%A7-%D8%A8%D9%90%D8%B7%D9%90%D9%8A%D8%A8%D9%8E%D8%A9%D9%90-%D9%86%D9%8E%D9%81%D9%92%D8%B3%D9%90%D9%87%D9%90-%D8%A8%D8%B1-%D8%A8%D8%B7%D9%84%D8%A7%D9%86-%D8%B9%D9%82%D8%AF-%D8%A7%DA%A9%D8%B1%D8%A7%D9%87%DB%8C/6502 "2026-09-01T06:22:59Z")

</div>

یکی از ادله‌ای که فقها برای اثبات بطلان عقد اکراهی به آن استناد کرده‌اند، حدیث شریفی از رسول خدا صلی الله علیه و آله است که در منابع معتبر روایی، از جمله وسائل الشیعه، نقل شده است. این حدیث، بخشی از خطبهٔ حضرت در منا در …

---

## [بررسی مفهومی طیب نفس با تکیه بر کلام محقق اصفهانی و نقد امام خمینی](https://mobahasah.ir/t/%D8%A8%D8%B1%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%D9%85%D9%81%D9%87%D9%88%D9%85%DB%8C-%D8%B7%DB%8C%D8%A8-%D9%86%D9%81%D8%B3-%D8%A8%D8%A7-%D8%AA%DA%A9%DB%8C%D9%87-%D8%A8%D8%B1-%DA%A9%D9%84%D8%A7%D9%85-%D9%85%D8%AD%D9%82%D9%82-%D8%A7%D8%B5%D9%81%D9%87%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D9%88-%D9%86%D9%82%D8%AF-%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%85-%D8%AE%D9%85%DB%8C%D9%86%DB%8C/6501)

<div class="topic-metadata">

**Author:** [@user690](https://mobahasah.ir/u/user690)\
**پاسخ‌ها:** 0\
**آخرین به روز رسانی:** [اوت 31، 2026، 8:39ق.ظ UTC](https://mobahasah.ir/t/%D8%A8%D8%B1%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%D9%85%D9%81%D9%87%D9%88%D9%85%DB%8C-%D8%B7%DB%8C%D8%A8-%D9%86%D9%81%D8%B3-%D8%A8%D8%A7-%D8%AA%DA%A9%DB%8C%D9%87-%D8%A8%D8%B1-%DA%A9%D9%84%D8%A7%D9%85-%D9%85%D8%AD%D9%82%D9%82-%D8%A7%D8%B5%D9%81%D9%87%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D9%88-%D9%86%D9%82%D8%AF-%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%85-%D8%AE%D9%85%DB%8C%D9%86%DB%8C/6501 "2026-08-31T08:39:58Z")

</div>

در بخشی از کلام مرحوم اصفهانی در حاشیه مکاسب، این مطلب استفاده می‌شود که در مواردی مانند عقد اکراهی یا اضطراری، هرچند طیب نفس به معنای ابتهاج نفس و ملائمت با قوای طبعیه وجود ندارد، امّا در عین حال، این موارد از مصادیق طی…

---

## [بررسی پاسخ مرحوم آقای خوئی به نقض معاملات اضطراری نسبت به مفهوم طیب نفس و پاسخ استاد](https://mobahasah.ir/t/%D8%A8%D8%B1%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%D9%BE%D8%A7%D8%B3%D8%AE-%D9%85%D8%B1%D8%AD%D9%88%D9%85-%D8%A2%D9%82%D8%A7%DB%8C-%D8%AE%D9%88%D8%A6%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D9%86%D9%82%D8%B6-%D9%85%D8%B9%D8%A7%D9%85%D9%84%D8%A7%D8%AA-%D8%A7%D8%B6%D8%B7%D8%B1%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D9%86%D8%B3%D8%A8%D8%AA-%D8%A8%D9%87-%D9%85%D9%81%D9%87%D9%88%D9%85-%D8%B7%DB%8C%D8%A8-%D9%86%D9%81%D8%B3-%D9%88-%D9%BE%D8%A7%D8%B3%D8%AE-%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D8%AF/6500)

<div class="topic-metadata">

**Author:** [@user690](https://mobahasah.ir/u/user690)\
**پاسخ‌ها:** 0\
**آخرین به روز رسانی:** [اوت 31، 2026، 8:29ق.ظ UTC](https://mobahasah.ir/t/%D8%A8%D8%B1%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%D9%BE%D8%A7%D8%B3%D8%AE-%D9%85%D8%B1%D8%AD%D9%88%D9%85-%D8%A2%D9%82%D8%A7%DB%8C-%D8%AE%D9%88%D8%A6%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D9%86%D9%82%D8%B6-%D9%85%D8%B9%D8%A7%D9%85%D9%84%D8%A7%D8%AA-%D8%A7%D8%B6%D8%B7%D8%B1%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D9%86%D8%B3%D8%A8%D8%AA-%D8%A8%D9%87-%D9%85%D9%81%D9%87%D9%88%D9%85-%D8%B7%DB%8C%D8%A8-%D9%86%D9%81%D8%B3-%D9%88-%D9%BE%D8%A7%D8%B3%D8%AE-%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D8%AF/6500 "2026-08-31T08:29:44Z")

</div>

بررسی پاسخ مرحوم آقای خوئی به نقض معاملات اضطراری و نقد وارد بر آن مرحوم آقای خوئی در تقریرات مصباح الفقاهة و محاضرات، در مقام پاسخ به این نقض که اگر رضایت در آیه شریفه به معنای طیب نفس باشد، لازم می‌آید معاملات اضطراری…

---

## [استدلال به ذیل آیه شریفه (إِلَّا أَنْ تَكُونَ تِجَارَةً عَنْ تَرَاضٍ مِنْكُمْ) در بطلان عقد اکراهی](https://mobahasah.ir/t/%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%AF%D9%84%D8%A7%D9%84-%D8%A8%D9%87-%D8%B0%DB%8C%D9%84-%D8%A2%DB%8C%D9%87-%D8%B4%D8%B1%DB%8C%D9%81%D9%87-%D8%A5%D9%90%D9%84%D9%8E%D9%91%D8%A7-%D8%A3%D9%8E%D9%86%D9%92-%D8%AA%D9%8E%D9%83%D9%8F%D9%88%D9%86%D9%8E-%D8%AA%D9%90%D8%AC%D9%8E%D8%A7%D8%B1%D9%8E%D8%A9%D9%8B-%D8%B9%D9%8E%D9%86%D9%92-%D8%AA%D9%8E%D8%B1%D9%8E%D8%A7%D8%B6%D9%8D-%D9%85%D9%90%D9%86%D9%92%D9%83%D9%8F%D9%85%D9%92-%D8%AF%D8%B1-%D8%A8%D8%B7%D9%84%D8%A7%D9%86-%D8%B9%D9%82%D8%AF-%D8%A7%DA%A9%D8%B1%D8%A7%D9%87%DB%8C/6499)

<div class="topic-metadata">

**Author:** [@user690](https://mobahasah.ir/u/user690)\
**پاسخ‌ها:** 0\
**آخرین به روز رسانی:** [اوت 31، 2026، 8:16ق.ظ UTC](https://mobahasah.ir/t/%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%AF%D9%84%D8%A7%D9%84-%D8%A8%D9%87-%D8%B0%DB%8C%D9%84-%D8%A2%DB%8C%D9%87-%D8%B4%D8%B1%DB%8C%D9%81%D9%87-%D8%A5%D9%90%D9%84%D9%8E%D9%91%D8%A7-%D8%A3%D9%8E%D9%86%D9%92-%D8%AA%D9%8E%D9%83%D9%8F%D9%88%D9%86%D9%8E-%D8%AA%D9%90%D8%AC%D9%8E%D8%A7%D8%B1%D9%8E%D8%A9%D9%8B-%D8%B9%D9%8E%D9%86%D9%92-%D8%AA%D9%8E%D8%B1%D9%8E%D8%A7%D8%B6%D9%8D-%D9%85%D9%90%D9%86%D9%92%D9%83%D9%8F%D9%85%D9%92-%D8%AF%D8%B1-%D8%A8%D8%B7%D9%84%D8%A7%D9%86-%D8%B9%D9%82%D8%AF-%D8%A7%DA%A9%D8%B1%D8%A7%D9%87%DB%8C/6499 "2026-08-31T08:16:55Z")

</div>

از فقره استثنای آیه شریفه که می‌فرماید «إِلَّا أَنْ تَكُونَ تِجَارَةً عَنْ تَرَاضٍ مِنْكُمْ»، استفاده می‌شود که آنچه سبب حق در تملک اموال دیگران می‌گردد، تجارت و معامله‌ای است که از روی تراضی و رضایت هر دو طرف ناشی شده ب…

---

## [بررسی موضوع شناسی باطل عرفی و تطبیق آن بر عقد اکراهی](https://mobahasah.ir/t/%D8%A8%D8%B1%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%D9%85%D9%88%D8%B6%D9%88%D8%B9-%D8%B4%D9%86%D8%A7%D8%B3%DB%8C-%D8%A8%D8%A7%D8%B7%D9%84-%D8%B9%D8%B1%D9%81%DB%8C-%D9%88-%D8%AA%D8%B7%D8%A8%DB%8C%D9%82-%D8%A2%D9%86-%D8%A8%D8%B1-%D8%B9%D9%82%D8%AF-%D8%A7%DA%A9%D8%B1%D8%A7%D9%87%DB%8C/6498)

<div class="topic-metadata">

**Author:** [@user690](https://mobahasah.ir/u/user690)\
**پاسخ‌ها:** 0\
**آخرین به روز رسانی:** [اوت 31، 2026، 7:37ق.ظ UTC](https://mobahasah.ir/t/%D8%A8%D8%B1%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%D9%85%D9%88%D8%B6%D9%88%D8%B9-%D8%B4%D9%86%D8%A7%D8%B3%DB%8C-%D8%A8%D8%A7%D8%B7%D9%84-%D8%B9%D8%B1%D9%81%DB%8C-%D9%88-%D8%AA%D8%B7%D8%A8%DB%8C%D9%82-%D8%A2%D9%86-%D8%A8%D8%B1-%D8%B9%D9%82%D8%AF-%D8%A7%DA%A9%D8%B1%D8%A7%D9%87%DB%8C/6498 "2026-08-31T07:37:27Z")

</div>

مناقشه پنجم: تفکیک میان اکراه شخصی و اکراه عمومی در بطلان عرفی عقد اکراهی استدلال به آیه شریفه برای اثبات بطلان عقد اکراهی، متوقف بر این است که از نظر صغروی، عقد اکراهی در نزد عرف و عقلا، مصداق «باطل» محسوب شود. مرحوم آ…

---

## [بررسی تفاوت میان «تخصیص» و «ورود» در تمسک به آیه شریفه و تأثیر آن در اثبات بطلان عقد اکراهی](https://mobahasah.ir/t/%D8%A8%D8%B1%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%D8%AA%D9%81%D8%A7%D9%88%D8%AA-%D9%85%DB%8C%D8%A7%D9%86-%C2%AB%D8%AA%D8%AE%D8%B5%DB%8C%D8%B5%C2%BB-%D9%88-%C2%AB%D9%88%D8%B1%D9%88%D8%AF%C2%BB-%D8%AF%D8%B1-%D8%AA%D9%85%D8%B3%DA%A9-%D8%A8%D9%87-%D8%A2%DB%8C%D9%87-%D8%B4%D8%B1%DB%8C%D9%81%D9%87-%D9%88-%D8%AA%D8%A3%D8%AB%DB%8C%D8%B1-%D8%A2%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%D8%AB%D8%A8%D8%A7%D8%AA-%D8%A8%D8%B7%D9%84%D8%A7%D9%86-%D8%B9%D9%82%D8%AF-%D8%A7%DA%A9%D8%B1%D8%A7%D9%87%DB%8C/6497)

<div class="topic-metadata">

**Author:** [@user690](https://mobahasah.ir/u/user690)\
**پاسخ‌ها:** 0\
**آخرین به روز رسانی:** [اوت 31، 2026، 6:41ق.ظ UTC](https://mobahasah.ir/t/%D8%A8%D8%B1%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%D8%AA%D9%81%D8%A7%D9%88%D8%AA-%D9%85%DB%8C%D8%A7%D9%86-%C2%AB%D8%AA%D8%AE%D8%B5%DB%8C%D8%B5%C2%BB-%D9%88-%C2%AB%D9%88%D8%B1%D9%88%D8%AF%C2%BB-%D8%AF%D8%B1-%D8%AA%D9%85%D8%B3%DA%A9-%D8%A8%D9%87-%D8%A2%DB%8C%D9%87-%D8%B4%D8%B1%DB%8C%D9%81%D9%87-%D9%88-%D8%AA%D8%A3%D8%AB%DB%8C%D8%B1-%D8%A2%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%D8%AB%D8%A8%D8%A7%D8%AA-%D8%A8%D8%B7%D9%84%D8%A7%D9%86-%D8%B9%D9%82%D8%AF-%D8%A7%DA%A9%D8%B1%D8%A7%D9%87%DB%8C/6497 "2026-08-31T06:41:37Z")

</div>

در کلام مرحوم امام خمینی در بحث معاطات، وجهی مطرح شده است که بر اساس آن، در مواردی که عرفاً عملی باطل محسوب می‌شود، امّا احتمال دارد که شارع آن را نافذ و صحیح قرار داده باشد، چگونگیِ تمسک به ادلهٔ عام (مانند آیهٔ «لَا تَ…

---

## [نظر امام خمینی در مورد تمسک به آیه «لَا تَأْکُلُوا أَمْوَالَکُمْ بَیْنَکُمْ بِالْبَاطِلِ» بر بطلان عقد اکراهی](https://mobahasah.ir/t/%D9%86%D8%B8%D8%B1-%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%85-%D8%AE%D9%85%DB%8C%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D9%85%D9%88%D8%B1%D8%AF-%D8%AA%D9%85%D8%B3%DA%A9-%D8%A8%D9%87-%D8%A2%DB%8C%D9%87-%C2%AB%D9%84%D9%8E%D8%A7-%D8%AA%D9%8E%D8%A3%D9%92%DA%A9%D9%8F%D9%84%D9%8F%D9%88%D8%A7-%D8%A3%D9%8E%D9%85%D9%92%D9%88%D9%8E%D8%A7%D9%84%D9%8E%DA%A9%D9%8F%D9%85%D9%92-%D8%A8%D9%8E%DB%8C%D9%92%D9%86%D9%8E%DA%A9%D9%8F%D9%85%D9%92-%D8%A8%D9%90%D8%A7%D9%84%D9%92%D8%A8%D9%8E%D8%A7%D8%B7%D9%90%D9%84%D9%90%C2%BB-%D8%A8%D8%B1-%D8%A8%D8%B7%D9%84%D8%A7%D9%86-%D8%B9%D9%82%D8%AF-%D8%A7%DA%A9%D8%B1%D8%A7%D9%87%DB%8C/6495)

<div class="topic-metadata">

**Author:** [@user690](https://mobahasah.ir/u/user690)\
**پاسخ‌ها:** 0\
**آخرین به روز رسانی:** [اوت 28، 2026، 8:15ق.ظ UTC](https://mobahasah.ir/t/%D9%86%D8%B8%D8%B1-%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%85-%D8%AE%D9%85%DB%8C%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D9%85%D9%88%D8%B1%D8%AF-%D8%AA%D9%85%D8%B3%DA%A9-%D8%A8%D9%87-%D8%A2%DB%8C%D9%87-%C2%AB%D9%84%D9%8E%D8%A7-%D8%AA%D9%8E%D8%A3%D9%92%DA%A9%D9%8F%D9%84%D9%8F%D9%88%D8%A7-%D8%A3%D9%8E%D9%85%D9%92%D9%88%D9%8E%D8%A7%D9%84%D9%8E%DA%A9%D9%8F%D9%85%D9%92-%D8%A8%D9%8E%DB%8C%D9%92%D9%86%D9%8E%DA%A9%D9%8F%D9%85%D9%92-%D8%A8%D9%90%D8%A7%D9%84%D9%92%D8%A8%D9%8E%D8%A7%D8%B7%D9%90%D9%84%D9%90%C2%BB-%D8%A8%D8%B1-%D8%A8%D8%B7%D9%84%D8%A7%D9%86-%D8%B9%D9%82%D8%AF-%D8%A7%DA%A9%D8%B1%D8%A7%D9%87%DB%8C/6495 "2026-08-28T08:15:37Z")

</div>

با استفاده از کلام مرحوم امام در کتاب البیع دراستدلال به آيه اشکال می شود به اينکه ولو مقصود از باطل ، باطل عرفی است ولی یک مقید لبی در ارتکاز همه مخاطبین در مورد اطلاق وجود دارد و آن قید عبارت است از این که به سبب باطل …

---

## [حمل عنوان قانونی بر معنای معتبر نزد مقنّن در توضیح معنای باطل در آیه شریفه لا تاکلو اموالکم بینکم بالباطل](https://mobahasah.ir/t/%D8%AD%D9%85%D9%84-%D8%B9%D9%86%D9%88%D8%A7%D9%86-%D9%82%D8%A7%D9%86%D9%88%D9%86%DB%8C-%D8%A8%D8%B1-%D9%85%D8%B9%D9%86%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D8%B9%D8%AA%D8%A8%D8%B1-%D9%86%D8%B2%D8%AF-%D9%85%D9%82%D9%86%D9%91%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D8%AA%D9%88%D8%B6%DB%8C%D8%AD-%D9%85%D8%B9%D9%86%D8%A7%DB%8C-%D8%A8%D8%A7%D8%B7%D9%84-%D8%AF%D8%B1-%D8%A2%DB%8C%D9%87-%D8%B4%D8%B1%DB%8C%D9%81%D9%87-%D9%84%D8%A7-%D8%AA%D8%A7%DA%A9%D9%84%D9%88-%D8%A7%D9%85%D9%88%D8%A7%D9%84%DA%A9%D9%85-%D8%A8%DB%8C%D9%86%DA%A9%D9%85-%D8%A8%D8%A7%D9%84%D8%A8%D8%A7%D8%B7%D9%84/6494)

<div class="topic-metadata">

**Author:** [@user690](https://mobahasah.ir/u/user690)\
**پاسخ‌ها:** 0\
**آخرین به روز رسانی:** [اوت 28، 2026، 7:33ق.ظ UTC](https://mobahasah.ir/t/%D8%AD%D9%85%D9%84-%D8%B9%D9%86%D9%88%D8%A7%D9%86-%D9%82%D8%A7%D9%86%D9%88%D9%86%DB%8C-%D8%A8%D8%B1-%D9%85%D8%B9%D9%86%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D8%B9%D8%AA%D8%A8%D8%B1-%D9%86%D8%B2%D8%AF-%D9%85%D9%82%D9%86%D9%91%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D8%AA%D9%88%D8%B6%DB%8C%D8%AD-%D9%85%D8%B9%D9%86%D8%A7%DB%8C-%D8%A8%D8%A7%D8%B7%D9%84-%D8%AF%D8%B1-%D8%A2%DB%8C%D9%87-%D8%B4%D8%B1%DB%8C%D9%81%D9%87-%D9%84%D8%A7-%D8%AA%D8%A7%DA%A9%D9%84%D9%88-%D8%A7%D9%85%D9%88%D8%A7%D9%84%DA%A9%D9%85-%D8%A8%DB%8C%D9%86%DA%A9%D9%85-%D8%A8%D8%A7%D9%84%D8%A8%D8%A7%D8%B7%D9%84/6494 "2026-08-28T07:33:10Z")

</div>

یکی از محورهای اساسی در استدلال به آیه شریفه «لَا تَأْکُلُوا أَمْوَالَکُمْ بَیْنَکُمْ بِالْبَاطِلِ إِلَّا أَنْ تَکُونَ تِجَارَةً عَنْ تَرَاضٍ مِنْکُمْ» برای اثبات بطلان عقد اکراهی، تعیین مراد از واژهٔ «باطل» در این آیه ا…

---

## [استناد به آیه شریفه «یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا لَا تَأْکُلُوا أَمْوَالَکُمْ بَیْنَکُمْ بِالْبَاطِلِ إِلَّا أَنْ تَکُونَ تِجَارَةً عَنْ تَرَاضٍ مِنْکُمْ» در بطلان عقد اکراهی (بررسی دلالت صدر و ذیل آیه)](https://mobahasah.ir/t/%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D9%86%D8%A7%D8%AF-%D8%A8%D9%87-%D8%A2%DB%8C%D9%87-%D8%B4%D8%B1%DB%8C%D9%81%D9%87-%C2%AB%DB%8C%D9%8E%D8%A7-%D8%A3%D9%8E%DB%8C%D9%8F%D9%91%D9%87%D9%8E%D8%A7-%D8%A7%D9%84%D9%8E%D9%91%D8%B0%D9%90%DB%8C%D9%86%D9%8E-%D8%A2%D9%85%D9%8E%D9%86%D9%8F%D9%88%D8%A7-%D9%84%D9%8E%D8%A7-%D8%AA%D9%8E%D8%A3%D9%92%DA%A9%D9%8F%D9%84%D9%8F%D9%88%D8%A7-%D8%A3%D9%8E%D9%85%D9%92%D9%88%D9%8E%D8%A7%D9%84%D9%8E%DA%A9%D9%8F%D9%85%D9%92-%D8%A8%D9%8E%DB%8C%D9%92%D9%86%D9%8E%DA%A9%D9%8F%D9%85%D9%92-%D8%A8%D9%90%D8%A7%D9%84%D9%92%D8%A8%D9%8E%D8%A7%D8%B7%D9%90%D9%84%D9%90-%D8%A5%D9%90%D9%84%D9%8E%D9%91%D8%A7-%D8%A3%D9%8E%D9%86%D9%92-%D8%AA%D9%8E%DA%A9%D9%8F%D9%88%D9%86%D9%8E-%D8%AA%D9%90%D8%AC%D9%8E%D8%A7%D8%B1%D9%8E%D8%A9%D9%8B-%D8%B9%D9%8E%D9%86%D9%92-%D8%AA%D9%8E%D8%B1%D9%8E%D8%A7%D8%B6%D9%8D-%D9%85%D9%90%D9%86%D9%92%DA%A9%D9%8F%D9%85%D9%92%C2%BB-%D8%AF%D8%B1-%D8%A8%D8%B7%D9%84%D8%A7%D9%86-%D8%B9%D9%82%D8%AF-%D8%A7%DA%A9%D8%B1%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D8%A8%D8%B1%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%D8%AF%D9%84%D8%A7%D9%84%D8%AA-%D8%B5%D8%AF%D8%B1-%D9%88-%D8%B0%DB%8C%D9%84-%D8%A2%DB%8C%D9%87/6493)

<div class="topic-metadata">

**Author:** [@user690](https://mobahasah.ir/u/user690)\
**پاسخ‌ها:** 0\
**آخرین به روز رسانی:** [اوت 28، 2026، 7:19ق.ظ UTC](https://mobahasah.ir/t/%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D9%86%D8%A7%D8%AF-%D8%A8%D9%87-%D8%A2%DB%8C%D9%87-%D8%B4%D8%B1%DB%8C%D9%81%D9%87-%C2%AB%DB%8C%D9%8E%D8%A7-%D8%A3%D9%8E%DB%8C%D9%8F%D9%91%D9%87%D9%8E%D8%A7-%D8%A7%D9%84%D9%8E%D9%91%D8%B0%D9%90%DB%8C%D9%86%D9%8E-%D8%A2%D9%85%D9%8E%D9%86%D9%8F%D9%88%D8%A7-%D9%84%D9%8E%D8%A7-%D8%AA%D9%8E%D8%A3%D9%92%DA%A9%D9%8F%D9%84%D9%8F%D9%88%D8%A7-%D8%A3%D9%8E%D9%85%D9%92%D9%88%D9%8E%D8%A7%D9%84%D9%8E%DA%A9%D9%8F%D9%85%D9%92-%D8%A8%D9%8E%DB%8C%D9%92%D9%86%D9%8E%DA%A9%D9%8F%D9%85%D9%92-%D8%A8%D9%90%D8%A7%D9%84%D9%92%D8%A8%D9%8E%D8%A7%D8%B7%D9%90%D9%84%D9%90-%D8%A5%D9%90%D9%84%D9%8E%D9%91%D8%A7-%D8%A3%D9%8E%D9%86%D9%92-%D8%AA%D9%8E%DA%A9%D9%8F%D9%88%D9%86%D9%8E-%D8%AA%D9%90%D8%AC%D9%8E%D8%A7%D8%B1%D9%8E%D8%A9%D9%8B-%D8%B9%D9%8E%D9%86%D9%92-%D8%AA%D9%8E%D8%B1%D9%8E%D8%A7%D8%B6%D9%8D-%D9%85%D9%90%D9%86%D9%92%DA%A9%D9%8F%D9%85%D9%92%C2%BB-%D8%AF%D8%B1-%D8%A8%D8%B7%D9%84%D8%A7%D9%86-%D8%B9%D9%82%D8%AF-%D8%A7%DA%A9%D8%B1%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D8%A8%D8%B1%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%D8%AF%D9%84%D8%A7%D9%84%D8%AA-%D8%B5%D8%AF%D8%B1-%D9%88-%D8%B0%DB%8C%D9%84-%D8%A2%DB%8C%D9%87/6493 "2026-08-28T07:19:12Z")

</div>

در آیه شریفه «یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا لَا تَأْکُلُوا أَمْوَالَکُمْ بَیْنَکُمْ بِالْبَاطِلِ إِلَّا أَنْ تَکُونَ تِجَارَةً عَنْ تَرَاضٍ مِنْکُمْ»، دو قسمت اساسی وجود دارد که فقها برای اثبات بطلان عقد اکراهی، به هر د…

---

## [بررسی اثر اکراه بر عقد: بطلان یا جواز فسخ؟ (با نگاهی به تفاوت فقه اسلامی و فقه غربی)](https://mobahasah.ir/t/%D8%A8%D8%B1%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%D8%A7%D8%AB%D8%B1-%D8%A7%DA%A9%D8%B1%D8%A7%D9%87-%D8%A8%D8%B1-%D8%B9%D9%82%D8%AF-%D8%A8%D8%B7%D9%84%D8%A7%D9%86-%DB%8C%D8%A7-%D8%AC%D9%88%D8%A7%D8%B2-%D9%81%D8%B3%D8%AE%D8%9F-%D8%A8%D8%A7-%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D8%AA%D9%81%D8%A7%D9%88%D8%AA-%D9%81%D9%82%D9%87-%D8%A7%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85%DB%8C-%D9%88-%D9%81%D9%82%D9%87-%D8%BA%D8%B1%D8%A8%DB%8C/6492)

<div class="topic-metadata">

**Author:** [@user690](https://mobahasah.ir/u/user690)\
**پاسخ‌ها:** 0\
**آخرین به روز رسانی:** [اوت 28، 2026، 7:00ق.ظ UTC](https://mobahasah.ir/t/%D8%A8%D8%B1%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%D8%A7%D8%AB%D8%B1-%D8%A7%DA%A9%D8%B1%D8%A7%D9%87-%D8%A8%D8%B1-%D8%B9%D9%82%D8%AF-%D8%A8%D8%B7%D9%84%D8%A7%D9%86-%DB%8C%D8%A7-%D8%AC%D9%88%D8%A7%D8%B2-%D9%81%D8%B3%D8%AE%D8%9F-%D8%A8%D8%A7-%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D8%AA%D9%81%D8%A7%D9%88%D8%AA-%D9%81%D9%82%D9%87-%D8%A7%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85%DB%8C-%D9%88-%D9%81%D9%82%D9%87-%D8%BA%D8%B1%D8%A8%DB%8C/6492 "2026-08-28T07:00:16Z")

</div>

یکی از پرسش‌های اساسی در بحث عقد اکراهی، این است که آیا اثر اکراه، بطلان عقد است و عقد از اساس هیچ‌گونه اثری بر خود نمی‌بندد، یا اینکه اثر آن صرفاً جواز فسخ برای شخص مکرَه می‌باشد و عقد، تا زمانی که فسخ نشده است، صحیح و …

---

## [جایگاه شرطیت اختیار و مانعیت اکراه در صحت معامله (شرایط متعاقدین یا شرایط صحت عقد؟)](https://mobahasah.ir/t/%D8%AC%D8%A7%DB%8C%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D8%B4%D8%B1%D8%B7%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D8%AE%D8%AA%DB%8C%D8%A7%D8%B1-%D9%88-%D9%85%D8%A7%D9%86%D8%B9%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%DA%A9%D8%B1%D8%A7%D9%87-%D8%AF%D8%B1-%D8%B5%D8%AD%D8%AA-%D9%85%D8%B9%D8%A7%D9%85%D9%84%D9%87-%D8%B4%D8%B1%D8%A7%DB%8C%D8%B7-%D9%85%D8%AA%D8%B9%D8%A7%D9%82%D8%AF%DB%8C%D9%86-%DB%8C%D8%A7-%D8%B4%D8%B1%D8%A7%DB%8C%D8%B7-%D8%B5%D8%AD%D8%AA-%D8%B9%D9%82%D8%AF%D8%9F/6491)

<div class="topic-metadata">

**Author:** [@user690](https://mobahasah.ir/u/user690)\
**پاسخ‌ها:** 0\
**آخرین به روز رسانی:** [اوت 28، 2026، 6:48ق.ظ UTC](https://mobahasah.ir/t/%D8%AC%D8%A7%DB%8C%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D8%B4%D8%B1%D8%B7%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D8%AE%D8%AA%DB%8C%D8%A7%D8%B1-%D9%88-%D9%85%D8%A7%D9%86%D8%B9%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%DA%A9%D8%B1%D8%A7%D9%87-%D8%AF%D8%B1-%D8%B5%D8%AD%D8%AA-%D9%85%D8%B9%D8%A7%D9%85%D9%84%D9%87-%D8%B4%D8%B1%D8%A7%DB%8C%D8%B7-%D9%85%D8%AA%D8%B9%D8%A7%D9%82%D8%AF%DB%8C%D9%86-%DB%8C%D8%A7-%D8%B4%D8%B1%D8%A7%DB%8C%D8%B7-%D8%B5%D8%AD%D8%AA-%D8%B9%D9%82%D8%AF%D8%9F/6491 "2026-08-28T06:48:04Z")

</div>

برای پاسخ به این پرسش که آیا شرطیت اختیار یا مانعیت اکراه باید در بخش «شرایط صحت اراده» (به عنوان یکی از مقومات عقد) بحث شود یا در بخش «شرایط متعاقدین» (که در کتب فقهی ما معمولاً محل بحث است)، باید به تحلیل دقیق ماهیت اک…

---

## [نقش طیب نفس در صحت عقد اکراهی (بررسی سه اشکال بر دیدگاه مرحوم ایروانی و بیان نظر مختار)](https://mobahasah.ir/t/%D9%86%D9%82%D8%B4-%D8%B7%DB%8C%D8%A8-%D9%86%D9%81%D8%B3-%D8%AF%D8%B1-%D8%B5%D8%AD%D8%AA-%D8%B9%D9%82%D8%AF-%D8%A7%DA%A9%D8%B1%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D8%A8%D8%B1%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%D8%B3%D9%87-%D8%A7%D8%B4%DA%A9%D8%A7%D9%84-%D8%A8%D8%B1-%D8%AF%DB%8C%D8%AF%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D9%85%D8%B1%D8%AD%D9%88%D9%85-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D9%88%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D9%88-%D8%A8%DB%8C%D8%A7%D9%86-%D9%86%D8%B8%D8%B1-%D9%85%D8%AE%D8%AA%D8%A7%D8%B1/6490)

<div class="topic-metadata">

**Author:** [@user690](https://mobahasah.ir/u/user690)\
**پاسخ‌ها:** 0\
**آخرین به روز رسانی:** [اوت 28، 2026، 6:32ق.ظ UTC](https://mobahasah.ir/t/%D9%86%D9%82%D8%B4-%D8%B7%DB%8C%D8%A8-%D9%86%D9%81%D8%B3-%D8%AF%D8%B1-%D8%B5%D8%AD%D8%AA-%D8%B9%D9%82%D8%AF-%D8%A7%DA%A9%D8%B1%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D8%A8%D8%B1%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%D8%B3%D9%87-%D8%A7%D8%B4%DA%A9%D8%A7%D9%84-%D8%A8%D8%B1-%D8%AF%DB%8C%D8%AF%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D9%85%D8%B1%D8%AD%D9%88%D9%85-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D9%88%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D9%88-%D8%A8%DB%8C%D8%A7%D9%86-%D9%86%D8%B8%D8%B1-%D9%85%D8%AE%D8%AA%D8%A7%D8%B1/6490 "2026-08-28T06:32:22Z")

</div>

اشکالات وارد بر کلام مرحوم ایروانی در مورد نقش طیب نفس در صحت عقد اکراهی در ادامهٔ بررسی دیدگاه مرحوم ایروانی پیرامون تأثیر طیب نفس بر صحت معامله، چند اشکال اساسی بر این نظریه وارد شده است که هر یک، از زاویه‌ای متفاوت ب…

---

## [مرجعیت عرف در تشخیص مفاهیم و تطبیق بر مصادیق (تفکیک عرف دقیق از مسامحی)](https://mobahasah.ir/t/%D9%85%D8%B1%D8%AC%D8%B9%DB%8C%D8%AA-%D8%B9%D8%B1%D9%81-%D8%AF%D8%B1-%D8%AA%D8%B4%D8%AE%DB%8C%D8%B5-%D9%85%D9%81%D8%A7%D9%87%DB%8C%D9%85-%D9%88-%D8%AA%D8%B7%D8%A8%DB%8C%D9%82-%D8%A8%D8%B1-%D9%85%D8%B5%D8%A7%D8%AF%DB%8C%D9%82-%D8%AA%D9%81%DA%A9%DB%8C%DA%A9-%D8%B9%D8%B1%D9%81-%D8%AF%D9%82%DB%8C%D9%82-%D8%A7%D8%B2-%D9%85%D8%B3%D8%A7%D9%85%D8%AD%DB%8C/6489)

<div class="topic-metadata">

**Author:** [@user690](https://mobahasah.ir/u/user690)\
**پاسخ‌ها:** 0\
**آخرین به روز رسانی:** [اوت 28، 2026، 6:16ق.ظ UTC](https://mobahasah.ir/t/%D9%85%D8%B1%D8%AC%D8%B9%DB%8C%D8%AA-%D8%B9%D8%B1%D9%81-%D8%AF%D8%B1-%D8%AA%D8%B4%D8%AE%DB%8C%D8%B5-%D9%85%D9%81%D8%A7%D9%87%DB%8C%D9%85-%D9%88-%D8%AA%D8%B7%D8%A8%DB%8C%D9%82-%D8%A8%D8%B1-%D9%85%D8%B5%D8%A7%D8%AF%DB%8C%D9%82-%D8%AA%D9%81%DA%A9%DB%8C%DA%A9-%D8%B9%D8%B1%D9%81-%D8%AF%D9%82%DB%8C%D9%82-%D8%A7%D8%B2-%D9%85%D8%B3%D8%A7%D9%85%D8%AD%DB%8C/6489 "2026-08-28T06:16:26Z")

</div>

همان‌گونه که در مباحث اصولی و فقهی پیشین نیز مورد تأکید قرار گرفته است، در ترتیب احکام شرعی و تشخیص موضوعات، نظر مسامحیِ عرف، اعتباری ندارد و آنچه ملاک و معیار است، نظر دقیق عرفی می‌باشد؛ به این معنا که اگر عرفی در تشخیص…

---

## [بررسی موضوعیت عنوان اکراه در صحت و فساد عقد اکراهی](https://mobahasah.ir/t/%D8%A8%D8%B1%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%D9%85%D9%88%D8%B6%D9%88%D8%B9%DB%8C%D8%AA-%D8%B9%D9%86%D9%88%D8%A7%D9%86-%D8%A7%DA%A9%D8%B1%D8%A7%D9%87-%D8%AF%D8%B1-%D8%B5%D8%AD%D8%AA-%D9%88-%D9%81%D8%B3%D8%A7%D8%AF-%D8%B9%D9%82%D8%AF-%D8%A7%DA%A9%D8%B1%D8%A7%D9%87%DB%8C/6488)

<div class="topic-metadata">

**Author:** [@user690](https://mobahasah.ir/u/user690)\
**پاسخ‌ها:** 0\
**آخرین به روز رسانی:** [اوت 27، 2026، 3:33ب.ظ UTC](https://mobahasah.ir/t/%D8%A8%D8%B1%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%D9%85%D9%88%D8%B6%D9%88%D8%B9%DB%8C%D8%AA-%D8%B9%D9%86%D9%88%D8%A7%D9%86-%D8%A7%DA%A9%D8%B1%D8%A7%D9%87-%D8%AF%D8%B1-%D8%B5%D8%AD%D8%AA-%D9%88-%D9%81%D8%B3%D8%A7%D8%AF-%D8%B9%D9%82%D8%AF-%D8%A7%DA%A9%D8%B1%D8%A7%D9%87%DB%8C/6488 "2026-08-27T15:33:56Z")

</div>

در ادامهٔ بحث از تأثیر اکراه بر صحت و فساد معاملات، باید به این پرسش پاسخ داد که مقومات پنج‌گانه‌ای که از عبارت مرحوم شیخ انصاری در تعریف اکراه استنباط شده است، بر اساس چه دلیلی معتبر و لازم‌الرعایه می‌باشند. همان‌گونه ک…

---

## [ارکان تحقق اکراه در فقه معاملات از دیدگاه مرحوم شیخ انصاری](https://mobahasah.ir/t/%D8%A7%D8%B1%DA%A9%D8%A7%D9%86-%D8%AA%D8%AD%D9%82%D9%82-%D8%A7%DA%A9%D8%B1%D8%A7%D9%87-%D8%AF%D8%B1-%D9%81%D9%82%D9%87-%D9%85%D8%B9%D8%A7%D9%85%D9%84%D8%A7%D8%AA-%D8%A7%D8%B2-%D8%AF%DB%8C%D8%AF%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D9%85%D8%B1%D8%AD%D9%88%D9%85-%D8%B4%DB%8C%D8%AE-%D8%A7%D9%86%D8%B5%D8%A7%D8%B1%DB%8C/6487)

<div class="topic-metadata">

**Author:** [@user690](https://mobahasah.ir/u/user690)\
**پاسخ‌ها:** 0\
**آخرین به روز رسانی:** [اوت 27، 2026، 3:25ب.ظ UTC](https://mobahasah.ir/t/%D8%A7%D8%B1%DA%A9%D8%A7%D9%86-%D8%AA%D8%AD%D9%82%D9%82-%D8%A7%DA%A9%D8%B1%D8%A7%D9%87-%D8%AF%D8%B1-%D9%81%D9%82%D9%87-%D9%85%D8%B9%D8%A7%D9%85%D9%84%D8%A7%D8%AA-%D8%A7%D8%B2-%D8%AF%DB%8C%D8%AF%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D9%85%D8%B1%D8%AD%D9%88%D9%85-%D8%B4%DB%8C%D8%AE-%D8%A7%D9%86%D8%B5%D8%A7%D8%B1%DB%8C/6487 "2026-08-27T15:25:43Z")

</div>

مرحوم شیخ عبارتی دارند که از آن عبارت ، 5 مقوم برداشت می شود . \[حقيقة الإكراه\] ثمّ‌ إنّ‌ حقيقة الإكراه لغةً‌ و عرفاً: حمل الغير على ما يكرهه، و يعتبر في وقوع الفعل عن ذلك الحمل: اقترانه بوعيد منه مظنون الترتّب على ترك ذ…

---

## [بررسی وجود قصد مضمون در ضمن عقد اکراهی](https://mobahasah.ir/t/%D8%A8%D8%B1%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%D9%88%D8%AC%D9%88%D8%AF-%D9%82%D8%B5%D8%AF-%D9%85%D8%B6%D9%85%D9%88%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D8%B6%D9%85%D9%86-%D8%B9%D9%82%D8%AF-%D8%A7%DA%A9%D8%B1%D8%A7%D9%87%DB%8C/6486)

<div class="topic-metadata">

**Author:** [@user690](https://mobahasah.ir/u/user690)\
**پاسخ‌ها:** 0\
**آخرین به روز رسانی:** [اوت 27، 2026، 3:13ب.ظ UTC](https://mobahasah.ir/t/%D8%A8%D8%B1%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%D9%88%D8%AC%D9%88%D8%AF-%D9%82%D8%B5%D8%AF-%D9%85%D8%B6%D9%85%D9%88%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D8%B6%D9%85%D9%86-%D8%B9%D9%82%D8%AF-%D8%A7%DA%A9%D8%B1%D8%A7%D9%87%DB%8C/6486 "2026-08-27T15:13:00Z")

</div>

در مجموع به حسب آنی که در کلام مرحوم شیخ و بعض محققین به مانند مرحوم خوئی آمده است ، چهار تقریب می شود ارائه کرد برای اینکه در مورد اکراه قصد مضمون وجود دارد نه اینکه مکرَه در عقد اکراهی ، خالی از قصد مضمون باشد : تقریب…

---

## [قاعده ملازمه بین حکم عقل و شرع و آثار آن](https://mobahasah.ir/t/%D9%82%D8%A7%D8%B9%D8%AF%D9%87-%D9%85%D9%84%D8%A7%D8%B2%D9%85%D9%87-%D8%A8%DB%8C%D9%86-%D8%AD%DA%A9%D9%85-%D8%B9%D9%82%D9%84-%D9%88-%D8%B4%D8%B1%D8%B9-%D9%88-%D8%A2%D8%AB%D8%A7%D8%B1-%D8%A2%D9%86/6258)

<div class="topic-metadata">

**Author:** [@خداپرست](https://mobahasah.ir/u/%D8%AE%D8%AF%D8%A7%D9%BE%D8%B1%D8%B3%D8%AA)\
**پاسخ‌ها:** 1\
**آخرین به روز رسانی:** [اوت 25، 2026، 6:43ق.ظ UTC](https://mobahasah.ir/t/%D9%82%D8%A7%D8%B9%D8%AF%D9%87-%D9%85%D9%84%D8%A7%D8%B2%D9%85%D9%87-%D8%A8%DB%8C%D9%86-%D8%AD%DA%A9%D9%85-%D8%B9%D9%82%D9%84-%D9%88-%D8%B4%D8%B1%D8%B9-%D9%88-%D8%A2%D8%AB%D8%A7%D8%B1-%D8%A2%D9%86/6258 "2026-08-25T06:43:25Z")

</div>

عرض ما این است که آنچه مرحوم نایینی فرمود که ملازمه قطعی و بدیهی است به این معنا ست که نتایج و آثاری که بر حکم شرعی در فرض ثبوت در مورد احکام عقلی،مترتب است، به مجرد حکم عقل ثابت خواهد بود. یکی از این نتایج و آثار، عدم …

---

## [آیا سیره عقلا لزوما از عقل عقلا نشات گرفته است؟](https://mobahasah.ir/t/%D8%A2%DB%8C%D8%A7-%D8%B3%DB%8C%D8%B1%D9%87-%D8%B9%D9%82%D9%84%D8%A7-%D9%84%D8%B2%D9%88%D9%85%D8%A7-%D8%A7%D8%B2-%D8%B9%D9%82%D9%84-%D8%B9%D9%82%D9%84%D8%A7-%D9%86%D8%B4%D8%A7%D8%AA-%DA%AF%D8%B1%D9%81%D8%AA%D9%87-%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%9F/3223)

<div class="topic-metadata">

**Author:** [@Payam\_Khajei](https://mobahasah.ir/u/Payam_Khajei)\
**پاسخ‌ها:** 1\
**آخرین به روز رسانی:** [اوت 24، 2026، 11:13ق.ظ UTC](https://mobahasah.ir/t/%D8%A2%DB%8C%D8%A7-%D8%B3%DB%8C%D8%B1%D9%87-%D8%B9%D9%82%D9%84%D8%A7-%D9%84%D8%B2%D9%88%D9%85%D8%A7-%D8%A7%D8%B2-%D8%B9%D9%82%D9%84-%D8%B9%D9%82%D9%84%D8%A7-%D9%86%D8%B4%D8%A7%D8%AA-%DA%AF%D8%B1%D9%81%D8%AA%D9%87-%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%9F/3223 "2026-08-24T11:13:25Z")

</div>

مراد از سیره عقلائیه عمل رایج بین عقلاء است، لزوما ناشی از مطلبی که به ذهن عقلایی آن‌ها صحیح است نیست، بلکه ممکن است ناشی از قوه غضب و شهوت باشد لذا موالی بر عبید تحکم می‌کنند و آن‌ها را الزام به کار می‌کنند و درآمد آن‌ه…

[Previous page](https://mobahasah.ir/latest.md?page=5)

[Next page](https://mobahasah.ir/latest.md?page=7)
