آیا اعتقاد موجب عوض شدن مصلحت و مفسده می شود ؟

user737
Mon, 13 Jan 2025 12:33:30 +0000
اصول استاد عابدی

اعتقاد موجب عوض شدن مصلحت و مفسده اشیاء می‌شود؟

از زمان شیخ انصاری تاکنون معروف شده که کسی که بحث تجری را مطرح کرده است می گوید اعتقاد و نیت انسان موجب عوض شدن مصلحت و مفسده اشیاء نمی‌شوند مثلاً سم از سم بودن خود عوض نمی‌شود. «إذ من الواضح أن القطع بانطباق عنوان علی شی‌ء لا یوجب سلب آثاره التکوینیة الواقعیة و لا حدوث أثر آخر فیه، فان القطع بکون الماء سماً لا یجعله سماً و لا یترتب علیه أثر السم؛ و القطع بکون السم ماءً لا یجعله ماء من حیث الأثر، بل یترتب علی شربه أثر السم من الموت». (مصباح الأصول (مباحث حجج و امارات- مکتبة الداوری) ج ۱ ص ۲۲)

این حرف ،به‌صورت کلی(که همه جا درست باشد) صحیح نیست. اعتقاد به‌صورت موجبه جزئیه اثر می‌گذارد.

با یک مثال پاسخ این مطالب معلوم می‌شود: قرار شد سقراط به یک نفر سم بدهد و آن شخص هم به سقراط سم بدهد. آن شخص سمی آورد و به سقراط داد و سقراط درمان آن را می‌دانست و خورد و زنده ماند. قرار شد سقراط به او سم بدهد لذا مقداری آب آورد و در هاون ریخت و یک هفته آن را کوبید. آن شخص هرروز مشاهده می‌کرد که سقراط چیزی را می‌کوبد. بعد از یک هفته آب را به او داد و او خورد و در جا مُرد.

اگر شما به دکتری اعتقاد داشته باشید وقتی نسخه‌ای بنویسد زود خوب می‌شوید اما اگر پزشکی را قبول نداشته باشید، نسخه‌اش هیچ فایده‌ای نخواهد داشت. این‌گونه نیست که بگوییم اعتقاد ما نسبت به چیزی هیچ تأثیری نمی‌گذارد بلکه تأثیر خواهد گذاشت
درس خارج اصول استاد عابدی ۱۴۰۳/۸/۳.